MỘT SỐ YẾU TỐ LIÊN QUAN ĐẾN THIẾU KẼM Ở TRẺ MẮC TIÊU CHẢY CẤP TẠI BỆNH VIỆN SẢN NHI KIÊN GIANG
Nội dung chính của bài viết
Tóm tắt
Đặt vấn đề: Thiếu kẽm là tình trạng phổ biến ở trẻ tiêu chảy cấp, có thể làm kéo dài thời gian bệnh và tăng mức độ nặng. Tuy nhiên, dữ liệu tại Kiên Giang còn hạn chế. Mục tiêu nghiên cứu: Xác định tỷ lệ thiếu kẽm, mô tả đặc điểm lâm sàng, cận lâm sàng và phân tích một số yếu tố liên quan ở trẻ tiêu chảy cấp từ 02 tháng đến 05 tuổi điều trị tại Bệnh viện Sản Nhi Kiên Giang. Đối tượng và phương pháp nghiên cứu: Nghiên cứu mô tả cắt ngang có phân tích trên 223 trẻ tiêu chảy cấp từ 02 tháng đến 05 tuổi được chẩn đoán tiêu chảy cấp nhập khoa Nhi Bệnh viện Sản Nhi Kiên Giang từ tháng 05 năm 2025 đến tháng 01 năm 2026. Dữ liệu lâm sàng và cận lâm sàng được thu thập; định lượng kẽm huyết thanh được thực hiện. Phân tích bằng SPSS 18.0, sử dụng χ² và hồi quy logistic, mức ý nghĩa p<0,05. Kết quả: Tỷ lệ thiếu kẽm là 71,7%. Biểu hiện lâm sàng thường gặp là tiêu lỏng, phân lỏng tóe nước, sốt và chướng bụng; mất nước ghi nhận với tỷ lệ thấp. Về cận lâm sàng, tăng CRP máu chiếm 49,3% và thiếu máu chiếm 30,0%.Trong phân tích đa biến, không bú mẹ hoàn toàn (OR hiệu chỉnh = 4,485; KTC 95%: 2,248–8,949; p<0,001) và tăng CRP (OR hiệu chỉnh = 2,065; KTC 95%: 1,085–3,928; p=0,027) có liên quan độc lập với thiếu kẽm. Kết luận: Thiếu kẽm ở trẻ tiêu chảy cấp có tỷ lệ cao liên quan đến tình trạng không bú mẹ hoàn toàn và phản ứng viêm. Cần chú trọng phát hiện và bổ sung kẽm sớm trong điều trị.
Từ khóa
Tiêu chảy cấp, thiếu kẽm, trẻ em, Protein C phản ứng, bú mẹ hoàn toàn
Chi tiết bài viết

Bài báo này được cấp phép theo Creative Commons Attribution-NonCommercial-ShareAlike 4.0 International License.
Tài liệu tham khảo
2. World Gastroenterology Organisation. Acute diarrhea in adults and children: a global perspective. Milwaukee: World Gastroenterology Organisation. 2012.
3. Bajait C, Thawani V. Role of zinc in pediatric diarrhea. Indian Journal of Pharmacology. 2011. 43(3), 232-235, doi: 10.4103/0253-7613.81495.
4. Lazzerini M, Wanzira H. Oral zinc for treating diarrhoea in children. Cochrane Database of Systematic Reviews. 2016. (12), CD005436, https://doi.org/10.1002/14651858.CD005436.pub5.
5. Prasad AS. Zinc in human health: effect of zinc on immune cells. Molecular Medicine. 2008. 14(5-6), 353-357, doi: 10.2119/2008-00033.
6. Black RE. Zinc deficiency, infectious disease and mortality in the developing world. Journal of Nutrition. 2003. 133(5 Suppl 1), 1485S-1489S, doi: 10.1093/jn/133.5.1485S.
7. World Health Organization. Guideline on management of pneumonia and diarrhoea in children up to 10 years of age. Geneva: World Health Organization. 2024.
8. Eskander AE, Sayed HA, Abd-Rabou AA, et al. Serum zinc level and its correlation with Vesikari system scoring in acute pediatric diarrhea. Open Access Macedonian Journal of Medical Sciences. 2017. 5(5), 677-680, doi: 10.3889/oamjms.2017.097.
9. Wongteerasut A, Puthanakit T, Chomtho S, et al. Does serum zinc level affect severity of acute gastroenteritis among pediatric patients? Pediatric Health, Medicine and Therapeutics. 2021. 12, 355-362.
10. Cole CR, Grant FK, Swaby-Ellis ED, Smith JL, Jacques A, et al. Zinc and iron deficiency and their interrelations in low-income African American and Hispanic children in Atlanta. American Journal of Clinical Nutrition. 2010. 91(4), 1027-1034, https://doi.org/10.3945/ajcn.2009.28089.
11. Lo SF. Reference intervals for laboratory tests and procedures. Nelson Textbook of Pediatrics. 21st ed. Elsevier. 2019. 432-440.
12. Phạm Văn Tuân, Nguyễn Văn Tình, Nguyễn Thị Việt Hà. Đặc điểm lâm sàng, cận lâm sàng tiêu chảy cấp nhiễm khuẩn ở trẻ em tại Bệnh viện Nhi Trung ương. Tạp chí Y học Việt Nam. 2024. 539(1B), DOI:10.51298/vmj.v539i1B.9894.
13. Khải TQ, Quân PM, Vi TV, và cộng sự. Đặc điểm lâm sàng, cận lâm sàng và tác nhân vi sinh gây tiêu chảy cấp không mất nước ở trẻ em tại Cần Thơ. Tạp chí Y Dược học Cần Thơ. 2024. 72, 96-103, DOI: 10.58490/ctump.2024i72.2164.
14. Lönnerdal B. Nutritional and physiologic significance of human milk proteins. American Journal of Clinical Nutrition. 2003. 77(6), 1537S-1543S, https://doi.org/10.1093/ajcn/77.6.1537S.
15. Viện Dinh dưỡng Quốc gia. Tổng điều tra vi chất dinh dưỡng Việt Nam. 2009.
16. Abolurin OO, Oyelami OA, Oseni SB. A comparative study of the prevalence of zinc deficiency among children with acute diarrhoea in Southwestern Nigeria. African Health Sciences. 2020. 20(1), 406-412, doi: 10.4314/ahs.v20i1.47.
17. Afolabi OF, Saka AO, Ojuawo A, et al. Serum zinc levels of hospitalized children with acute diarrhea differ by the isolated viruses. International Journal of Health Sciences. 2019. 13(5).
18. Agarwal A, Gupta NK, Upadhyay A, et al. Serum zinc levels as a predictor of severity of acute diarrhea. Indian Journal of Pediatrics. 2018. 85(3), 179-183, doi: 10.1007/s12098-017-2493-z.