NGHIÊN CỨU XÂY DỰNG MÔ HÌNH GÂY SUY GIẢM SINH SẢN BẰNG PARACETAMOL LIỀU CAO TRƯỜNG DIỄN TRÊN CHUỘT NHẮT TRẮNG ĐỰC

Tóm tắt

Đặt vấn đề: Sử dụng paracetamol kéo dài có thể gây rối loạn nội tiết và ảnh hưởng đến chức năng sinh sản ở nam giới. Mục tiêu nghiên cứu: Đánh giá đặc điểm các thông số tinh dịch đồ trên chuột được can thiệp paracetamol liều cao trường diễn. Đối tượng và phương pháp nghiên cứu: Nghiên cứu thực nghiệm trên 48 chuột Swiss albino đực, 5-6 tuần, 22±2 g, chia ngẫu nhiên thành 4 lô: chứng sinh lý (lô 1), chứng dương (lô 2) uống natri valproat 750 mg/kg/ngày, lô thử (lô 3 và 4) tiêm tĩnh mạch paracetamol liều 300 hoặc 400 mg/kg/ngày. Đánh giá tinh dịch đồ sau 10 hoặc 15 tuần can thiệp. Kết quả: Sau 15 tuần, natri valproat (chứng dương) gây ra sự suy giảm nghiêm trọng về số lượng và chất lượng tinh trùng so với nhóm chứng sinh lý khi cho uống liên tục mỗi ngày trong 5 tuần đầu với nồng độ tinh trùng thấp (1,61±1,32 triệu/mL), tỉ lệ di động thấp (4,58±2,13%) và dị dạng cao (40,34±3,49%) (p<0,001). Liều paracetamol 300 mg/kg chưa dẫn đến sự thay đổi tinh dịch đồ so với nhóm chứng sinh lý sau 10 tuần, nhưng đã có bất thường đáng kể như giảm nồng độ tinh trùng (51,64±1,65 triệu/mL) và tỉ lệ di động (82,06±2,02%), tăng tỉ lệ bất động (17,94±2,02%) và tỉ lệ dị dạng (19,01±2,54%) sau 15 tuần (p<0,001). Liều paracetamol 400 mg/kg đã dẫn đến sự suy giảm về số lượng và tỉ lệ di động của tinh trùng sau 10 tuần và ảnh hưởng này thể hiện đáng kể hơn lên nồng độ tinh trùng (38,41±3,03 triệu/mL), tỉ lệ di động (39,41±5,28%), tỉ lệ bất động (60,59±5,28%) và tỉ lệ dị dạng (30,31±4,60%) sau 15 tuần (p<0,001). Kết luận: Liều paracetamol 400 mg/kg trường diễn đã gây suy giảm khả năng sinh sản trên chuột nhắt trắng đực sau 15 tuần.