Thanh bên bài viết

PDF
Số xuất bản: Số 101 (2026)
Chuyên mục: Bài báo
DOI: 10.58490/ctjump.2026i101.4894
Ngày xuất bản: 20/08/2026
Lượt xem 0
Lượt tải xuống 0
Trích dẫn bài báo
Phạm, N. T. V., Hamzaini, A. H., Nguyễn, T. G. H., Tô, A. Q., Đoàn, D. T., Đoàn, T. N., Nguyễn, T. T. T., & Võ, T. N. (2026). ĐẶC ĐIỂM HÌNH THÁI VÀ BIẾN ĐỔI GIẢI PHẪU ĐỘNG MẠCH THÂN TẠNG TRÊN CẮT LỚP VI TÍNH ĐA DÃY. Tạp chí Y Dược học Cần Thơ, 101, 119-125. https://doi.org/10.58490/ctjump.2026i101.4894

ĐẶC ĐIỂM HÌNH THÁI VÀ BIẾN ĐỔI GIẢI PHẪU ĐỘNG MẠCH THÂN TẠNG TRÊN CẮT LỚP VI TÍNH ĐA DÃY

Phạm Ngọc Tường Vy1, , Hamzaini Abdul Hamid2, Nguyễn Thị Giao Hạ3, Tô Anh Quân3, Đoàn Dũng Tiến3, Đoàn Thúy Nga3, Nguyễn Thị Thảo Trang1, Võ Trọng Nguyên1
1 Bệnh viện Trường Đại học Y Dược Cần Thơ
2 Bệnh viện Gleneagles Kuala Lumpur, Malaysia
3 Trường Đại học Y Dược Cần Thơ

Nội dung chính của bài viết

Tóm tắt

Đặt vấn đề: Đặc điểm hình thái và các biến thể giải phẫu của động mạch thân tạng có ý nghĩa lâm sàng đặc biệt quan trọng, giúp định hướng an toàn trong phẫu thuật ngoại khoa tiêu hóa trên và các can thiệp nội mạch. Mục tiêu nghiên cứu: Mô tả nguyên ủy, dạng phân nhánh của động mạch thân tạng trên cắt lớp vi tính đa dãy. Đối tượng và phương pháp nghiên cứu: Nghiên cứu mô tả cắt ngang trên 1070 bệnh nhân được chụp cắt lớp vi tính bụng tại Bệnh viện Đa khoa Trung ương Cần Thơ từ tháng 7 năm 2024 đến tháng 2 năm 2026. Kết quả: Độ tuổi trung bình của mẫu nghiên cứu là 55,76 ± 15,43 tuổi với tỷ lệ nam/nữ tương đương nhau (50,9% nam và 49,1% nữ). Vị trí xuất phát của động mạch thân tạng chủ yếu ngang mức thân sống T12 (40,2%) và đĩa đệm T12/L1 (39,0%). Về đặc điểm phân nhánh, 87,3% trường hợp có giải phẫu điển hình (Uflacker I), tỷ lệ biến thể giải phẫu chiếm 12,7%, bao gồm các nhóm II, III, IV, V, VI, VIII theo phân loại Uflacker và một số dạng biến thể hiếm gặp khác không nằm trong hệ thống phân loại này (12 trường hợp, chiếm 1,1%); trong các biến thể, dạng II (4,9%) và V (4,4%) là hai dạng thường gặp nhất. Kết luận: Nghiên cứu trên 1070 bệnh nhân cho thấy động mạch thân tạng có giải phẫu đa dạng với 12,7% biến thể, nguyên ủy chủ yếu ở ngang mức đốt sống T12 và đĩa đệm T12/L1 (79,2%); trong các biến thể, dạng II và V thường gặp nhất, đồng thời ghi nhận 1,1% trường hợp thuộc các dạng hiếm nằm ngoài phân loại Uflacker. 

Từ khóa

Động mạch thân tạng, biến thể giải phẫu, cắt lớp vi tính

Chi tiết bài viết

Creative Commons License

Bài báo này được cấp phép theo Creative Commons Attribution-NonCommercial-ShareAlike 4.0 International License.

Tài liệu tham khảo

1. White R.D., Weir-McCall J.R., Sullivan C.M., Mustafa S.A.R., Yeap P.M., et al. The Celiac Axis Revisited: Anatomic Variants, Pathologic Features, and Implications for Modern Endovascular Management. RadioGraphics. 2015. 35(3), 879-898, https://doi.org/10.1148/rg.2015140243.
2. Zhang Z., Wang S., Ye M., Tao F., Guo D. Rare variation: the absence of both the celiac trunk artery and the common hepatic artery. World Journal of Surgical Oncology. 2022. 20(1), 388, https://doi.org/10.1186/s12957-022-02858-x.
3. Trần Quang Lộc, Lê Mạnh Thường, Phan Nhật Anh, Lê Thanh Dũng. Nghiên cứu đặc điểm giải phẫu động mạch thân tạng trên cắt lớp vi tính 256 dãy. Tạp chí Y học Việt Nam. 2023. 523(1), https://doi.org/10.51298/vmj.v523i1.4434.
4. Brown A.M., Kassab I., Massani M., Townsend W., Singal A.G., et al. TACE versus TARE for patients with hepatocellular carcinoma: Overall and individual patient level meta-analysis. Cancer Medicine. 2023. 12(3), 2590-2599, https://doi.org/10.1002/cam4.5125.
5. Araujo Neto S.A., Franca H.A., de Mello Júnior C.F., Silva Neto E.J., Negromonte G.R., et al. Anatomical variations of the celiac trunk and hepatic arterial system: an analysis using multidetector computed tomography angiography. Radiologia Brasileira. 2015. 48(6), 358-362, https://doi.org/10.1590/0100-3984.2014.0100.
6. Uflacker A., Guimaraes M. Uflacker's Atlas of Vascular Anatomy: An Angiographic Approach. 3rd ed. Philadelphia: Wolters Kluwer. 2021.
7. Osman A.M., Abdrabou A. Celiac trunk and hepatic artery variants: A retrospective preliminary MSCT report among Egyptian patients. The Egyptian Journal of Radiology and Nuclear Medicine. 2016. 47(4), 1451-1458, https://doi.org/10.1016/j.ejrnm.2016.09.011.
8. Panagouli E., Venieratos D., Lolis E., Skandalakis P. Variations in the anatomy of the celiac trunk: A systematic review and clinical implications. Annals of Anatomy. 2013. 195(6), 501511, https://doi.org/10.1016/j.aanat.2013.06.003.
9. Song S.Y., Chung J.W., Yin Y.H., Jae H.J., Kim H.C., et al. Celiac axis and common hepatic artery variations in 5002 patients: systematic analysis with spiral CT and DSA. Radiology. 2010. 255(1), 278-288, https://doi.org/10.1148/radiol.09090389.
10. Mrowiec S., Król R., Jabłońska B. Absence of the celiac trunk and anomalous very low origin of the common hepatic artery arising independently from the abdominal aorta just above aortic bifurcation in patient undergoing radical pancreaticoduodenectomy. Surgical and Radiologic Anatomy. 2021. 43, 585-588, https://doi.org/10.1007/s00276-020-02666-6.
11. Namba Y., Oishi K., Okimoto S., Moriuchi T., Bekki T., et al. Imaging diagnosis of aberrant proper hepatic and gastroduodenal arteries prior to pancreaticoduodenectomy: A case report. Radiology Case Reports. 2021. 16(7), 1650-1654, https://doi.org/10.1016/j.radcr.2021.03.062.