ĐẶC ĐIỂM LÂM SÀNG, CẬN LÂM SÀNG VIÊM PHỔI ĐỒNG NHIỄM VI KHUẨN Ở BỆNH NHÂN LAO PHỔI THEO GIAI ĐOẠN ĐIỀU TRỊ TẠI BỆNH VIỆN PHỔI THÀNH PHỐ CẦN THƠ
Nội dung chính của bài viết
Tóm tắt
Đặt vấn đề: Viêm phổi đồng nhiễm vi khuẩn trên nền bệnh nhân lao phổi đang điều trị là một thách thức lớn trong thực hành lâm sàng để chẩn đoán và điều trị. Mục tiêu nghiên cứu: Mô tả và so sánh một số đặc điểm lâm sàng, cận lâm sàng và vi khuẩn học của viêm phổi đồng nhiễm vi khuẩn ở bệnh nhân lao phổi theo giai đoạn điều trị tại Bệnh viện Phổi thành phố Cần Thơ. Đối tượng và phương pháp nghiên cứu: Nghiên cứu mô tả cắt ngang có phân tích trên 125 bệnh nhân lao phổi đang điều trị có viêm phổi đồng nhiễm vi khuẩn tại Bệnh viện Phổi thành phố Cần Thơ từ tháng 07/2024 đến 05/2026. Kết quả: Tỷ lệ bệnh nhân viêm phổi đồng nhiễm vi khuẩn đang điều trị lao phổi giai đoạn tấn công chiếm đa số với 63,2%, nam giới chiếm 66,4%, tuổi trung bình là 59,8 ± 17,5. Các triệu chứng thường gặp gồm khó thở 79,2%, đau ngực 68,8%, sốt 54,4% và ho khạc đàm đục/mủ 48,8%. Nhóm điều trị lao phổi giai đoạn duy trì có tỷ lệ ho máu, khó thở, đau ngực, sốt, nguy cơ cao theo PSI, CRP tăng và tràn dịch màng phổi cao hơn nhóm điều trị giai đoạn tấn công. Streptococcus pneumoniae là tác nhân thường gặp nhất, chiếm 45,6%; vi khuẩn Gram âm chiếm 54,4%, chủ yếu là Klebsiella pneumoniae và Enterobacter cloacae. MDR chiếm 80,8%, XDR 16,0% và PDR 3,2%. Kết luận: Viêm phổi đồng nhiễm vi khuẩn ở bệnh nhân lao phổi đang điều trị giai đoạn tấn công chiếm tỷ lệ cao hơn; nhóm điều trị lao ở giai đoạn duy trì có tỷ lệ ho máu, khó thở, đau ngực, sốt, nguy cơ cao theo PSI, CRP và tràn dịch màng phổi cao hơn nhóm giai đoạn tấn công. Tác nhân vi sinh đa dạng và tỷ lệ đề kháng kháng sinh cao, bệnh nhân cần được nuôi cấy đàm và làm kháng sinh đồ sớm để định hướng điều trị kháng sinh phù hợp.
Từ khóa
Viêm phổi đồng nhiễm, lao phổi, đa kháng thuốc
Chi tiết bài viết
Bài báo này được cấp phép theo Creative Commons Attribution-NonCommercial-ShareAlike 4.0 International License.
Tài liệu tham khảo
2. Aldriwesh M.G., Alaqeel R.A., Mashraqi A.M., Mashraqi M.M., Albdah B.A., et al. Coinfection of pulmonary tuberculosis with other lower respiratory tract infections: A retrospective cross-sectional study. Annals of thoracic medicine. 2022. 17(4), 229-236, doi: 10.4103/atm.atm_200_22.
3. De Martino M., Lodi L., Galli L., Chiappini E. Immune Response to Mycobacterium tuberculosis: A Narrative Review. Frontiers in pediatrics. 2019. 7, 350, doi:10.3389/fped.2019.00350.
4. Oliveira N., Junqueira V., Amorim R. Opportunistic Co-infections in Pulmonary Tuberculosis. Cureus. 2025. 17(12), e98453, doi:10.7759/cureus.98453.
5. Cioboata R., Balteanu M.A., Osman A., Vlasceanu S.G., Zlatian O.M., et al. Coinfections in Tuberculosis in Low- and Middle-Income Countries: Epidemiology, Clinical Implications, Diagnostic Challenges, and Management Strategies-A Narrative Review. Journal of clinical medicine. 2025. 14(7), doi:10.3390/jcm14072154.
6. Heidary M., Shirani M., Moradi M., Goudarzi M., Pouriran R., et al. Tuberculosis challenges: Resistance, co-infection, diagnosis, and treatment. European journal of microbiology & immunology. 2022. 12(1), 1-17, doi:10.1556/1886.2021.00021.
7. Bộ Y tế. Hướng dẫn chẩn đoán, điều trị và dự phòng bệnh Lao. Nhà xuất bản Y học. 2024. Hà Nội.
8. Metlay J.P., Waterer G.W., Long A.C., Anzueto A., Brozek J., et al. Diagnosis and Treatment of Adults with Community-acquired Pneumonia. An Official Clinical Practice Guideline of the American Thoracic Society and Infectious Diseases Society of America. Am J Respir Crit Care Med. 2019. 200(7), e45-e67, doi:10.1164/rccm.201908-1581ST.
9. Bir R., Ranjan R., Gunasekaran J., Chatterjee K., Karteeka D., et al. Prevalence of Co-infection of Culture-Proven Bacterial Pathogens in Microbiologically Confirmed Pulmonary Tuberculosis Patients From a Tertiary Care Center. Cureus. 2024. 16(8), e66482, doi:10.7759/cureus.66482.
10. Chalmers J.D., Singanayagam A., Akram A.R., Mandal P., Short P.M., et al. Severity assessment tools for predicting mortality in hospitalised patients with community-acquired pneumonia. Systematic review and meta-analysis. Thorax. 2010. 65(10), 878-883, doi:10.1136/thx.2009.133280.
11. Catalano A., Iacopetta D., Ceramella J., Scumaci D., Giuzio F., et al. Multidrug Resistance (MDR): A Widespread Phenomenon in Pharmacological Therapies. Molecules (Basel, Switzerland). 2022. 27(3), doi:10.3390/molecules27030616.
12. Feldman C., Theron A.J., Cholo M.C., Anderson R. Cigarette Smoking as a Risk Factor for Tuberculosis in Adults: Epidemiology and Aspects of Disease Pathogenesis. Pathogens (Basel, Switzerland). 2024. 13(2), doi:10.3390/pathogens13020151.
13. Nguyễn Hải Công, Nguyễn Minh Thế, Nguyễn Công Trường, Nguyễn Thành Trung, Lê Thị Thu Lan. Đặc điểm lâm sàng, cận lâm sàng ở bệnh lao phổi có đồng nhiễm vi khuẩn. Tạp chí Y học Việt Nam. 2023. 532(2), doi:10.51298/vmj.v532i2.7525.