BIỂU HIỆN PD-L1 VÀ MỐI LIÊN QUAN VỚI ĐẶC ĐIỂM MÔ BỆNH HỌC TRONG UNG THƯ BIỂU MÔ TUYẾN ĐẠI - TRỰC TRÀNG
Nội dung chính của bài viết
Tóm tắt
Đặt vấn đề: Ung thư đại - trực tràng là nguyên nhân gây tử vong hàng đầu do ung thư; hiện nay liệu pháp miễn dịch nhắm trục PD-1/PD-L1 đang cho thấy tiềm năng ở bệnh nhân giai đoạn tiến xa. Mục tiêu nghiên cứu: Mô tả đặc điểm mô bệnh học, xác định mức độ biểu hiện PD-L1 (thang CPS) và tìm hiểu mối liên quan giữa biểu hiện PD-L1 với các đặc điểm mô bệnh học trong ung thư biểu mô tuyến đại - trực tràng. Đối tượng và phương pháp nghiên cứu: Nghiên cứu mô tả cắt ngang trên 120 mẫu bệnh phẩm ung thư biểu mô tuyến đại - trực tràng được phẫu thuật tại Bệnh viện Ung bướu thành phố Cần Thơ giai đoạn 2025-2026. Biểu hiện PD-L1 được xác định bằng kỹ thuật hóa mô miễn dịch (clone 22C3) và đánh giá theo điểm CPS. Kết quả: Carcinôm tuyến NOS chiếm 93,3%. Đa số u ở giai đoạn T3 (83,3%), di căn hạch (47,5%). Xâm nhập khoang lympho - mạch máu (47,5%); xâm nhập quanh thần kinh (10,8%) Nảy chồi u độ thấp và độ vừa chiếm đa số (lần lượt là 49,2% và 42,5%). Xâm nhập lympho bào mô u ở mức độ trung bình chiếm tỷ lệ cao nhất (57,5%). Tỷ lệ biểu hiện PD-L1 (CPS ≥ 10) là 69,1%. Nghiên cứu ghi nhận mối liên quan có ý nghĩa thống kê giữa biểu hiện PD-L1 với loại mô học (p=0,01), xâm nhập lympho bào mô u (p < 0,001). Kết luận: PD-L1 biểu hiện phổ biến trong ung thư biểu mô tuyến đại - trực tràng và liên quan chặt chẽ tới vi môi trường miễn dịch của u.
Từ khóa
Ung thư đại trực tràng, PD-L1, CPS, hóa mô miễn dịch, mô bệnh học
Chi tiết bài viết

Bài báo này được cấp phép theo Creative Commons Attribution-NonCommercial-ShareAlike 4.0 International License.
Tài liệu tham khảo
2. Han S.J., Lee H.S., Jang B.I., Kim J.H, Kim H.G., et al. Impact of gross tumor morphology on the clinical outcomes of colon cancer: multicenter retrospective cohort study. International Journal of Colorectal Disease. 2026. 41(1), 57, doi: 10.1007/s00384-026-05101-1.
3. Zeynep O., Funda C., Evrim Y., Deniz A., Bülent Y., et al. PD-L1 and PD-L2 expression in colorectal cancer. The Indian Journal of Pathology and Microbiology. 2023. 66(1), 31-37, doi: 10.4103/ijpm.ijpm_814_21.
4. Phạm Minh Tuệ, Nguyễn Thị Huyền và Bùi Thị Loan. Nhận xét đặc điểm mô bệnh học ung thư biểu mô đại trực tràng tại Bệnh viện Đa khoa tỉnh Hải Dương năm 2023. Tạp chí Y học Việt Nam. 2025. 548(1), 316-320, doi: 10.51298/vmj.v548i1.13467.
5. Trương Đình Tiến, Trần Ngọc Dũng, Phạm Minh Nghĩa và Hoàng Mỹ Tâm. Đánh giá tỷ lệ xâm nhiễm lympho trong mô đệm vùng rìa mô ung thư biểu mô đại trực tràng. Tạp chí Y Dược học Quân sự. 2024. 49(8), 56-65, doi: 10.56535/jmpm.v49i8.851.
6. Phạm Văn Thái, Phạm Cẩm Phương và Đỗ Thị Thu Trang. Tình trạng di căn hạch vùng và một số yếu tố liên quan của bệnh nhân ung thư trực tràng được phẫu thuật triệt căn tại Bệnh viện Bạch Mai. Tạp chí Y học Việt Nam. 2025. 546(1), 200-203, doi: 10.51298/vmj.v546i1.12527.
7. Zarbaliyev E., Turhan N., Çelik S., and Çağlıkülekçi M. Lymphovascular invasion in colorectal cancers: can we predict it preoperatively? Annals of Coloproctology. 2024. 40(3), 245-252, doi: 10.3393/ac.2023.00458.0065.
8. Chen T., Zheng B., Yang P., Zhang Z., Su Y., et al. The Incidence and Prognosis Value of Perineural Invasion in Rectal Carcinoma: From Meta-Analyses and Real-World Clinical Pathological Features. Clinical Oncology. 2023. 35(10), e611-e621, doi: 10.1016/j.clon.2023.05.008.
9. Dao T.L., Nguyen V.H., Tran N.M., Nguyen K.D., Do T.Y., et al. Revealing the Role of Tumor Budding in Predicting Survival in Colorectal Adenocarcinoma. Biomedical Research and Therapy. 2025. 12(7), 7547-7558, doi: 10.15419/x3nw8f77.
10. Shan T., Chen S., Wu T., Yang Y., Li S., et al. PD-L1 expression in colon cancer and its relationship with clinical prognosis. International Journal of Clinical & Experimental Pathology. 2019. 12(5), 1764-1769.
11. Menkiti F.E., Okani C.O., Onyiaorah I.V., Ukah C.O., Menkiti I.O., et al. Immunohistochemical expression of PD-L1 in colorectal carcinoma among black patients and the clinicopathological correlates: A cross-sectional study. BMC Gastroenterology. 2025. 25(1), 277, doi: 10.1186/s12876-025-03862-7.
12. Liu J., Li J., Luo F., Wu S., Li B., et al. The predictive value of CD3+/CD8+ lymphocyte infiltration and PD-L1 expression in colorectal cancer. Current Oncology. 2023. 30(11), 96479659, doi: 10.3390/ curroncol30110699.
13. Lang-Schwarz C., Melcher B., Hartmann A., Bertz S., Dregelies T., et al. Programmed death ligand 1 (PD‑L1) in colon cancer and its interaction with budding and tumor‑infiltrating lymphocytes (TILs) as tumor‑host antagonists. International Journal of Colorectal Disease. 2021. 36, 2497-2510, doi: 10.1007/s00384-021-03985-9.
14. Secinti I.E., Ozgur T., and Dede I. PD-L1 expression in colorectal adenocarcinoma is associated with the tumor immune microenvironment and epithelial-mesenchymal transition. American Journal of Clinical Pathology. 2022. 158(4), 506-515, doi: 10.1093/ajcp/aqac077.