Thanh bên bài viết

PDF
Số xuất bản: Số 97 (2026)
Chuyên mục: Tổng quan
DOI: 10.58490/ctjump.2026i97.4513
Ngày xuất bản: 25/04/2026
Lượt xem 10
Lượt tải xuống 6
Trích dẫn bài báo
Phạm, T. A. T., Nguyễn, N. P. D., & Trần, N. H. (2026). VAI TRÒ HÌNH ẢNH HỌC TRONG CHẨN ĐOÁN ĐỘNG KINH TRẺ EM. Tạp chí Y Dược học Cần Thơ, 97, 170-182. https://doi.org/10.58490/ctjump.2026i97.4513

VAI TRÒ HÌNH ẢNH HỌC TRONG CHẨN ĐOÁN ĐỘNG KINH TRẺ EM

Phạm Thị Anh Thư1, , Nguyễn Ngọc Pi Doanh2, Trần Nam Hưng2
1 Trường Đại học Y Dược Cần Thơ
2 Bệnh viện Nhi Đồng 2, Thành phố Hồ Chí Minh

Nội dung chính của bài viết

Tóm tắt

Động kinh là bệnh mạn tính, đặc trưng bởi sự phóng điện đột ngột, quá mức và đồng bộ của một nhóm tế bào thần kinh vỏ não, gây rối loạn vận động, cảm giác, giác quan và tâm thần ở trẻ em. Hình ảnh học đóng vai trò quan trọng trong xác định nguyên nhân, định hướng điều trị phù hợp. Chụp cắt lớp vi tính (CLVT) có hạn chế về độ phân giải, với tỷ lệ bỏ sót tổn thương lên đến 50%. Chụp cộng hưởng từ (CHT) có độ phân giải giải phẫu cao hơn, hiệu quả trong phát hiện tổn thương thùy thái dương, loạn sản vỏ não khu trú, khối u nhỏ, những thay đổi tinh tế và các dị dạng mạch máu. Hệ thống CHT từ trường cao 3 Tesla (3T) hoặc 7 Tesla (7T) kết hợp cuộn thu đa kênh giúp cải thiện đáng kể độ nhạy phát hiện tổn thương. Các chuỗi xung như SWI (SusceptibilityWeighted Imaging) và GRE (Gradient Echo) có giá trị trong phát hiện các tổn thương vỏ não tinh vi. Kỹ thuật cộng hưởng từ khuếch tán sức căng (Diffusion Tensor Imaging – DTI) phát hiện các tổn thương gây động kinh cục bộ ở những bệnh nhân động kinh kháng trị. Cộng hưởng từ chức năng (Functional Magnetic Resonance Imaging – fMRI) được sử dụng để lập bản đồ chức năng não ở bệnh nhân có chỉ định phẫu thuật. Cộng hưởng từ phổ (Magnetic Resonance Spectroscopy-MRS) có ý nghĩa tiên lượng đối với bệnh nhân phẫu thuật động kinh. Các kỹ thuật y học hạt nhân như chụp cắt lớp phát xạ đơn photon (Single-Photon Emission Computed Tomography-SPECT) đánh giá tưới máu và chụp cắt lớp phát xạ positron (Positron Emission Tomography-PET) đánh giá chuyển hóa não, đặc biệt hữu ích ở bệnh nhân có CHT âm tính, thông qua đánh giá giữa các cơn động kinh cho thấy giảm tưới máu hoặc giảm chuyển hóa tại vùng sinh động kinh. Việc chuẩn hóa quy trình chụp theo khuyến cáo HARNESS (Harmonized Neuroimaging of Epilepsy Structural Sequences) của ILAE giúp tối ưu hóa độ nhạy trong phát hiện các tổn thương nhỏ. 

Từ khóa

Động kinh trẻ em, cắt lớp vi tính, cộng hưởng từ, chụp cắt lớp bức xạ đơn photon, chụp cắt lớp phát xạ positron

Chi tiết bài viết

Creative Commons License

Bài báo này được cấp phép theo Creative Commons Attribution-NonCommercial-ShareAlike 4.0 International License.

Tài liệu tham khảo

1. Fisher RS, Acevedo C, Arzimanoglou A, Bogacz A, Cross JH, Elger CE, et al. ILAE official report: a practical clinical definition of epilepsy. Epilepsia. 2014. 55(4),475-482. https://doi.org/ 10.1111/epi.12550.
2. Kim YS, Kim MS, Park S, Smith L, Radua J, Oh SS, et al. Global, regional and national burden of epilepsy in children and adolescents, 1990–2021: A systematic analysis for the Global Burden of Disease Study 2021. European Journal of Clinical Investigation. 2026. 56(1),e70139. https://doi.org/https://doi.org/10.1111/eci.70139.
3. Laurens De Cocker, Felice D'Arco and Philippe Demaerel and Robin Smithuis. Epilepsy - Role of MRI. 2012. https://radiologyassistant.nl/ neuroradiology/epilepsy/role-of-mri.
4. Shaikh Z, Torres A, Takeoka M. Neuroimaging in Pediatric Epilepsy. Brain Sci. 2019. 9(8). https://doi.org/10.3390/brainsci9080190.
5. Kuzniecky RI. Neuroimaging of epilepsy: therapeutic implications. NeuroRx. 2005. 2(2),384393, https://doi.org/10.1602/neurorx.2.2.384.
6. Gastaut H, Gastaut JL. Computerized transverse axial tomography in epilepsy. Epilepsia. 1976. 17(3),325-336. https://doi.org/10.1111/j.1528-1157.1976.tb03411.x.
7. Hsieh DT, Chang T, Tsuchida TN, Vezina LG, Vanderver A, Siedel J, et al. New-onset afebrileseizures in infants: role of neuroimaging. Neurology. 2010. 74(2),150-156. https://doi.org/ 10.1212/WNL.0b013e3181c91847.
8. Gaillard WD, Chiron C, Cross JH, Harvey AS, Kuzniecky R, Hertz-Pannier L, et al. Guidelines for imaging infants and children with recent-onset epilepsy. Epilepsia. 2009. 50(9),2147-2153. https://doi.org/10.1111/j.1528-1167.2009.02075.x.
9. Society ARR. 3T MRI Leads to Better Diagnosis for Focal Epilepsy. Study Suggests. ScienceDaily: Spring City, PA, USA. 2008. https://doi.org/https://www.sciencedaily.com/ releases/2008/09/080905153753.htm.
10. Guerrini R, Duchowny M, Jayakar P, Krsek P, Kahane P, Tassi L, et al. Diagnostic methods and treatment options for focal cortical dysplasia. Epilepsia. 2015. 56(11), 1669-1686. https://doi.org/ https://doi.org/10.1111/epi.13200.
11. De Ciantis A, Barba C, Tassi L, Cosottini M, Tosetti M, Costagli M, et al. 7T MRI in focal epilepsy with unrevealing conventional field strength imaging. Epilepsia. 2016.57(3),445-454. https://doi.org/10.1111/epi.13313.
12. Tae WS, Ham BJ, Pyun SB, Kang SH, Kim BJ. Current Clinical Applications of DiffusionTensor Imaging in Neurological Disorders. J Clin Neurol. 2018. 14(2). 129-140. https://doi.org/ 10.3988/jcn.2018.14.2.129.
13. Arfanakis K, Hermann BP, Rogers BP, Carew JD, Seidenberg M, Meyerand ME. Diffusion tensor MRI in temporal lobe epilepsy. Magn Reson Imaging. 2002. 20(7),511-519. https://doi.org/ 10.1016/s0730-725x(02)00509-x.
14. Rugg-Gunn FJ, Eriksson SH, Symms MR, Barker GJ, Duncan JS. Diffusion tensor imaging of cryptogenic and acquired partial epilepsies. Brain. 2001. 124(Pt 3),627-636. https://doi.org/ 10.1093/brain/124.3.627.
15. Kim CH, Chung CK, Koo BB, Lee JM, Kim JS, Lee SK. Changes in language pathways in patients with temporal lobe epilepsy: diffusion tensor imaging analysis of the uncinate and arcuate fasciculi. World Neurosurg. 2011. 75(3-4),509-516. https://doi.org/10.1016/ j.wneu.2010.11.006.
16. Otte WM, van Eijsden P, Sander JW, Duncan JS, Dijkhuizen RM, Braun KP. A meta-analysis of white matter changes in temporal lobe epilepsy as studied with diffusion tensor imaging. Epilepsia. 2012. 53(4),659-667. https://doi.org/10.1111/j.1528-1167.2012.03426.x.
17. Guye M, Ranjeva JP, Bartolomei F, Confort-Gouny S, McGonigal A, Régis J, et al. What is the significance of interictal water diffusion changes in frontal lobe epilepsies?. Neuroimage. 2007. 35(1), 28-37. https://doi.org/10.1016/j.neuroimage.2006.11.049.
18. Rastogi S, Lee C, Salamon N. Neuroimaging in pediatric epilepsy: a multimodality approach. Radiographics. 2008. 28(4),1079-1095. https://doi.org/10.1148/rg.284075114.
19. Kuchukhidze G TE. Considerations about the Clinical Role of fMRI in Epileptology. Epileptologie, 2011, 206 – 214.
20. Wilke C, van Drongelen W, Kohrman M, He B. Neocortical seizure foci localization by means of a directed transfer function method. Epilepsia. 2010. 51(4), 564-572. https://doi.org/10.1111/ j.1528-1167.2009.02329.x.
21. Huster RJ, Debener S, Eichele T, Herrmann CS. Methods for simultaneous EEG-fMRI: an introductory review. J Neurosci. 2012. 32(18), 6053-6060. https://doi.org/10.1523/ jneurosci. 0447-12.2012.
22. Roy T, Pandit A. Neuroimaging in epilepsy. Ann Indian Acad Neurol. 2011. 14(2),78-80. https://doi.org/10.4103/0972-2327.82787.
23. Krsek P, Kudr M, Jahodova A, Komarek V, Maton B, Malone S, et al. Localizing value of ictal SPECT is comparable to MRI and EEG in children with focal cortical dysplasia. Epilepsia. 2013. 54(2),351-358. https://doi.org/10.1111/epi.12059.
24. Kevin R. Moore M, Luke L. Linscott, MD, Bernadette L. Koch, MD et al. Diagnostic Imaging: Pediatric Neuroradiology. In: 3, editor. Focal Cortical Dysplasia: Elsevier. 2020. 60-22.
25. Rincon SP, Blitstein MB, Caruso PA, González RG, Thibert RL, Ratai EM. The Use of Magnetic Resonance Spectroscopy in the Evaluation of Pediatric Patients With Seizures. Pediatr Neurol. 2016. 58,57-66. https://doi.org/10.1016/j.pediatrneurol.2016.01.013.
26. Shin HW, Jewells V, Sheikh A, Zhang J, Zhu H, An H, et al. Initial experience in hybrid PETMRI for evaluation of refractory focal onset epilepsy. Seizure. 2015. 31,1-4. https://doi.org/ 10.1016/j.seizure.2015.06.010.
27. Garibotto V, Heinzer S, Vulliemoz S, Guignard R, Wissmeyer M, Seeck M, et al. Clinical applications of hybrid PET/MRI in neuroimaging. Clin Nucl Med. 2013. 38(1), e13-18, https://doi.org/10.1097/RLU.0b013e3182638ea6.
28. Desarnaud S, Mellerio C, Semah F, Laurent A, Landre E, Devaux B, et al. (18)F-FDG PET in drug-resistant epilepsy due to focal cortical dysplasia type 2: additional value of electroclinical data and coregistration with MRI. Eur J Nucl Med Mol Imaging. 2018. 45(8), 1449-1460. https://doi.org/10.1007/s00259-018-3994-3.
29. Wellmer J, Quesada CM, Rothe L, Elger CE, Bien CG, Urbach H. Proposal for a magnetic resonance imaging protocol for the detection of epileptogenic lesions at early outpatient stages. Epilepsia. 2013. 54(11),1977-1987. https://doi.org/10.1111/epi.12375.
30. Saini J, Kesavadas C, Thomas B, Kapilamoorthy TR, Gupta AK, Radhakrishnan A, et al. Susceptibility weighted imaging in the diagnostic evaluation of patients with intractable epilepsy. Epilepsia. 2009. 50(6), 1462-1473. https://doi.org/10.1111/j.1528-1167.2008.01882.x.
31. Bernasconi A, Cendes F, Theodore WH, Gill RS, Koepp MJ, Hogan RE, et al. Recommendations for the use of structural magnetic resonance imaging in the care of patients with epilepsy: A consensus report from the International League Against Epilepsy Neuroimaging Task Force. Epilepsia. 2019. 60(6), 1054-1068. https://doi.org/10.1111/epi.15612.