TỶ LỆ PHÁT HIỆN LAO PHỔI TRÊN ĐỐI TƯỢNG NGHI LAO PHỔI BẰNG XÉT NGHIỆM GENEXPERT MTB/RIF TẠI BỆNH VIỆN ĐA KHOA NINH THUẬN

Tóm tắt

 Đặt vấn đề: Việt Nam nằm trong nhóm 30 quốc gia có gánh nặng lao cao. GeneXpert MTB/RIF là xét nghiệm sinh học phân tử được WHO khuyến cáo nhằm nâng cao hiệu quả chẩn đoán. Mục tiêu nghiên cứu: 1. Xác định tỷ lệ phát hiện lao phổi bằng GeneXpert MTB/RIF trên đối tượng nghi lao phổi tại Bệnh viện Đa khoa Ninh Thuận năm 2025; 2. Đánh giá mức độ tương thích giữa GeneXpert MTB/RIF và AFB trực tiếp nhuộm Ziehl–Neelsen (ZN) trong phát hiện lao phổi trên đối tượng nghi lao phổi. Đối tượng và phương pháp nghiên cứu: Nghiên cứu mô tả cắt ngang được thực hiện trên 114 bệnh nhân có triệu chứng lâm sàng hoặc bất thường X-quang nghi lao phổi. Các mẫu đờm được xét nghiệm GeneXpert MTB/RIF và nhuộm soi AFB trực tiếp bằng phương pháp ZN để phát hiện lao phổi. Kết quả: Tỷ lệ phát hiện lao phổi bằng GeneXpert MTB/RIF là 32,5%, cao hơn đáng kể so với AFB trực tiếp nhuộm ZN là 14,9% (p<0,001). Trong số đối tượng nghiên cứu, có 4/114 trường hợp kháng rifampicin, chiếm 3,5%. Hai xét nghiệm có mức độ tương thích trung bình với Kappa=0,535. Khi đối chiếu với GeneXpert MTB/RIF, tất cả các trường hợp AFB dương tính đều đồng thời dương tính với GeneXpert; tuy nhiên, AFB chỉ phát hiện được 45,9% các trường hợp dương tính theo GeneXpert. Tỷ lệ phù hợp chung giữa hai xét nghiệm là 82,5%. Kết luận: GeneXpert MTB/RIF có tỷ lệ phát hiện lao phổi cao hơn AFB trực tiếp nhuộm ZN ở đối tượng nghi lao phổi, đồng thời phát hiện được các trường hợp kháng rifampicin. Mức độ tương thích giữa hai xét nghiệm ở mức trung bình.