ĐẶC ĐIỂM LÂM SÀNG CỦA UNG THƯ ĐẠI - TRỰC TRÀNG KHỞI PHÁT SỚM TẠI BỆNH VIỆN TRƯỜNG ĐẠI HỌC Y DƯỢC CẦN THƠ
Nội dung chính của bài viết
Tóm tắt
Đặt vấn đề: Ngày nay, ung thư đại - trực tràng (UTĐTT) có xu hướng trẻ hóa. Tuy nhiên mức độ và đặc điểm bệnh vẫn chưa rõ ràng. Việc hiểu rõ đặc điểm lâm sàng sẽ giúp chẩn đoán sớm UTĐTT ở người trẻ tuổi khi bệnh còn ở giai đoạn đầu, giúp cải thiện sống còn cho bệnh nhân và đưa ra những bằng chứng đóng góp vào việc phát triển chương trình tầm soát phù hợp. Hiện nay, tại Việt Nam chưa có nghiên cứu về vấn đề này. Mục tiêu nghiên cứu: Mô tả đặc điểm lâm sàng của ung thư đại - trực tràng khởi phát sớm. Đối tượng và phương pháp nghiên cứu: Nghiên cứu mô tả hồi cứu kết hợp tiến cứu trên bệnh nhân 20-49 tuổi, được chẩn đoán ung thư biểu mô tuyến của đại trực tràng và điều trị tại Bệnh viện Trường Đại học Y Dược Cần Thơ. Cỡ mẫu tối thiểu 35 bệnh nhân. Kết quả: Trong tổng số ca mắc UTĐTT khởi phát sớm, nam giới chiếm (60,4%) cao hơn so với nữ giới (39,6%). Tỉ lệ UTĐTT khởi phát sớm là 25% trong tổng số bệnh nhân mắc UTĐTT. Phần lớn có chỉ số BMI bình thường (60,4%), trong khi tỉ lệ thừa cân và béo phì lần lượt là 16% và 11,8%. Các triệu chứng phổ biến gồm đau bụng, chướng bụng, đau vùng chậu (75%), thay đổi thói quen đi tiêu (69,4%) và sụt cân (47,2%), tiêu phân đen (22,2%), phát hiện tình cờ (16,7%), mệt mỏi (13,9%), tiêu phân máu đỏ tươi (8,3%), đau hậu môn và tắc ruột (5,6%), thiếu máu và đau nhức xương khớp hầu như không gặp. Kết luận: UTĐTT đang gia tăng ở người dưới 50 tuổi, trong đó nam giới và thừa cân - béo phì có nguy cơ mắc bệnh cao. Bệnh biểu hiện với các triệu chứng đa dạng, cần được chú trọng nhận diện sớm để nâng cao hiệu quả chẩn đoán và điều trị.
Từ khóa
UTĐTT khởi phát sớm, dưới 50 tuổi, đặc điểm lâm sàng.
Chi tiết bài viết
Bài báo này được cấp phép theo Creative Commons Attribution-NonCommercial-ShareAlike 4.0 International License.
Tài liệu tham khảo
2. Bailey C.E., Hu C.Y., You Y.N., Bednarski B.K., Rodriguez-Bigas M.A., et al. Increasing disparities in the age-related incidences of colon and rectal cancers in the United States, 19752010. JAMA Surgery. 2015. 150(1), 17-22, https://doi.org/10.1001/jamasurg.2014.1756.
3. Stoffel E.M., Murphy C.C. Epidemiology and mechanisms of the increasing incidence of colon and rectal cancers in young adults. Gastroenterology. 2020. 158(2), 341-353, https://doi.org/10.1053/j.gastro.2019.07.055.
4. Cercek A., Chatila W.K., Yaeger R., Shia J., Sanchez-Vega F., et al. A comprehensive comparison of early-onset and average-onset colorectal cancers. Journal of the National Cancer Institute. 2021. 113(12), 1683-1692, https://doi.org/10.1093/jnci/djab124.
5. Barzi A., Lenz A.M., Labonte M.J., Lenz H.J. Molecular pathways: Estrogen pathway in colorectal cancer. Clinical Cancer Research. 2013. 19(21), 5842-5848, https://doi.org/10.1158/1078-0432.CCR-13-0325.
6. Lin J.H., Zhang S.M., Rexrode K.M., Manson J.E., Chan A.T., et al. Association between sex hormones and colorectal cancer risk in men and women. Clinical Gastroenterology and Hepatology. 2013. 11(4), 419-424, https://doi.org/10.1016/j.cgh.2012.11.012.
7. Rodríguez-Santiago Y., Garay-Canales C.A., Nava-Castro K.E., Morales-Montor J. Sexual dimorphism in colorectal cancer: Molecular mechanisms and treatment strategies. Biology of Sex Differences. 2024. 15(1), 48, https://doi.org/10.1186/s13293-024-00626-3.
8. Wu Z., Huang Y., Zhang R., Zheng C., You F., et al. Sex differences in colorectal cancer: With a focus on sex hormone-gut microbiome axis. Cell Communication and Signaling. 2024. 22(1), 167, https://doi.org/10.1186/s12964-024-01418-1.
9. Wong M.C., Ding H., Wang J., Chan P.S., Huang J. Prevalence and risk factors of colorectal cancer in Asia. Intestinal Research. 2019. 17(3), 317-329, https://doi.org/10.5217/ir.2019.00021.
10. Ionescu V.A., Gheorghe G., Bacalbasa N., Chiotoroiu A.L., Diaconu C. Colorectal cancer: From risk factors to oncogenesis. Medicina (Kaunas). 2023. 59(9), 1646, https://doi.org/10.3390/medicina59091646.
11. Sinicrope F.A. Increasing incidence of early-onset colorectal cancer. The New England Journal of Medicine. 2022. 386(16), 1547-1558, https://doi.org/10.1056/NEJMra2200869.
12. Siegel R.L., Wagle N.S., Cercek A., Smith R.A., Jemal A. Colorectal cancer statistics, 2023. CA: A Cancer Journal for Clinicians. 2023. 73(3), 233-254, https://doi.org/10.3322/caac.21772.
13. Mousavi SE., Ilaghi M., Hamidi Rad R., Nejadghaderi S.A. Epidemiology and socioeconomic correlates of colorectal cancer in Asia in 2020 and its projection to 2040. Scientific Reports. 2025. 15(1), 26639, https://doi.org/10.1038/s41598-025-26639-3.
14. Onyoh E.F., Hsu W.F., Chang L.C., Lee Y.C., Wu M.S., et al. The rise of colorectal cancer in Asia: Epidemiology, screening, and management. Current Gastroenterology Reports. 2019. 21(8), 36, https://doi.org/10.1007/s11894-019-0703-8.
15. Choo V. WHO reassesses appropriate body-mass index for Asian populations. The Lancet. 2002. 360(9328), 235, https://doi.org/10.1016/S0140-6736(02)09512-0.