NGHIÊN CỨU TÌNH HÌNH SỬ DỤNG HỢP LÝ AMIKACIN TRÊN BỆNH NHÂN ĐIỀU TRỊ TẠI BỆNH VIỆN HOÀN MỸ CỬU LONG NĂM 2023-2025
Nội dung chính của bài viết
Tóm tắt
Đặt vấn đề: Amikacin là một kháng sinh aminoglycosid điều trị nhiễm khuẩn Gram âm cần được giám sát chặt chẽ trong sử dụng nhằm đảm bảo hiệu quả và giảm thiểu độc tính của thuốc. Các dữ liệu phân tích khoa học nhằm góp phần xây dựng các hướng dẫn, chính sách trong chương trình giám sát sử dụng amikacin. Mục tiêu nghiên cứu: Xác định tỷ lệ sử dụng hợp lý amikacin và tìm hiểu một số yếu tố liên quan. Đối tượng và phương pháp nghiên cứu: Nghiên cứu mô tả cắt ngang trên 230 hồ sơ bệnh án (HSBA) của bệnh nhân nội trú được điều trị với amikacin tại Bệnh viện Hoàn Mỹ Cửu Long năm 2023-2025. Kết quả: Bệnh nhân có độ tuổi trung bình 66,2 ± 13,7 và tỷ lệ nam 37,8%. Amikacin chủ yếu chỉ định điều trị nhiễm khuẩn tiết niệu (43%) và nhiễm khuẩn huyết (21,3%) với thời gian sử dụng trung bình 5,78 ± 2,14 ngày. Tỷ lệ hợp lý về chỉ định, chống chỉ định, liều dùng, khoảng cách liều, thời gian truyền thuốc, phối hợp kháng sinh và tương tác thuốc lần lượt là 95,7%, 99,6%; 73,5%; 100%; 99,6%; 98,7% và 79,6%. Tỷ lệ hợp lý chung trong sử dụng amikacin là 56,5%. Các yếu tố liên quan có ý nghĩa (p<0,001) đến gia tăng tỷ lệ sử dụng amikacin hợp lý bao gồm BMI cao, thời gian nằm viện kéo dài, suy giảm chức năng thận, loại nhiễm khuẩn, và phác đồ kháng sinh sử dụng ban đầu (p=0,001). Kết luận: Tỷ lệ sử dụng amikacin hợp lý chung còn thấp do nhiều tiêu chí trong đó đáng lưu ý là liều dùng và nguy cơ tương tác thuốc. Một số yếu tố liên quan về tình trạng của bệnh nhân cũng như phác đồ điều trị có ảnh hưởng chặt chẽ đến việc sử dụng hợp lý.
Từ khóa
Amikacin, kháng sinh aminoglycosid, nhiễm khuẩn huyết, nhiễm khuẩn tiết niệu
Chi tiết bài viết
Bài báo này được cấp phép theo Creative Commons Attribution-NonCommercial-ShareAlike 4.0 International License.
Tài liệu tham khảo
2. Chabner Bruce Brunton Laurence. Goodman & Gilman's The Pharmacological Basis of Therapeutics: McGraw-Hill. 2023.
3. H. Ali, S. Alam, F. Zafar, R. Bushra, S. Saleem, F. Israr, et al. Drug Utilization Pattern of Ciprofloxacin, Meropenem and Amikacin in Tertiary Care Hospital in Pakistan. Indian Journal of Pharmaceutical Sciences,80. 2018. 80(4). doi: 10.4172/pharmaceutical-sciences.1000400.
4. Phạm Thị Thúy Vân. Đánh giá tính hiệu quả và an toàn của amikacin với chế độ liều hiện dùng trong điều trị một số loại nhiễm khuẩn. Đại học Dược Hà Nội. 2012.
5. Nguyễn Thị Chi và Nguyễn Hồng Hiền Trang. Đánh giá hiệu quả điều trị bằng amikacin qua theo dõi nồng độ thuốc trong máu của bệnh nhân tại Khoa Ngoại thận - Tiết niệu, Bệnh viện Nhân dân Gia Định. Tạp chí Khoa học và Công nghệ - Đại học Nguyễn Tất Thành. 2021. 13. 72-79.
6. Nguyễn Hoàng Anh. Áp dụng chế độ liều cao amikacin trong điều trị nhiễm khuẩn nặng tại Khoa Hồi sức tích cực, Bệnh viện Bạch Mai thông qua giám sát nồng độ thuốc trong máu. Tạp chí Nghiên cứu dược và Thông tin thuốc. 2021. 178-184.
7. Cao Thị Bích Thảo. Khảo sát và đánh giá tính hiệu quả - an toàn của việc sử dụng amikacin tại Khoa Hồi sức tích cực. Bệnh viện Thanh Nhàn. Đại học Dược Hà Nội, Hà Nội. 2010.
8. K. M. Krause, A. W. Serio, T. R. Kane & L. E. Connolly. Aminoglycosides: An Overview. Cold Spring Harb Perspect Med. 6(6). 2016. https://doi.org/10.1101/cshperspect.a027029.
9. A. P. Zavascki, B. O. Klee and J. B. Bulitta. Aminoglycosides against carbapenem-resistant Enterobacteriaceae in the critically ill: the pitfalls of aminoglycoside susceptibility. Expert Rev Anti Infect Ther. 15(6), 2017. 519-526. https://doi.org/10.1080/14787210.2017.1316193.
10. J. Ryu, N. H. Kim, J. H. Ohn, Y. Lim, J. Lee, et al. Impact of antibiotic changes on hospital stay and treatment duration in community-acquired pneumonia. Sci Rep. 2024. 14(1), 22669. https://doi.org/10.1038/s41598-024-73304-z.