TÌNH HÌNH SỬ DỤNG THUỐC VÀ SỰ TUÂN THỦ CỦA BỆNH NHÂN TRONG ĐIỀU TRỊ TĂNG HUYẾT ÁP TẠI TRUNG TÂM Y TẾ TRI TÔN, TỈNH AN GIANG NĂM 2025

Nguyễn Văn An1, , Nguyễn Thị Thùy Trang1, Đỗ Trí Ngoan1, Nguyễn Minh Thức2
1 Trường Đại học Nam Cần Thơ
2 Trường Cao đẳng Y tế Kiên Giang

Nội dung chính của bài viết

Tóm tắt

  Đặt vấn đề: Tăng huyết áp là bệnh lý không lây nhiễm phổ biến, gây gánh nặng bệnh tật trên toàn cầu. Dù tuân thủ điều trị thuốc là nền tảng để kiểm soát huyết áp, nhưng thực tế có đến 52% bệnh nhân chưa tuân thủ điều trị, dẫn đến chỉ 18-23% bệnh nhân đạt mục tiêu kiểm soát huyết áp. Mục tiêu nghiên cứu: Khảo sát tình hình sử dụng thuốc và đánh giá sự tuân thủ điều trị tăng huyết áp tại Trung tâm Y tế Tri Tôn, tỉnh An Giang năm 2025. Đối tượng và phương pháp nghiên cứu: Nghiên cứu cắt ngang, thu thập số liệu tiến cứu, được thực hiện trên 296 bệnh nhân tăng huyết áp đang điều trị ngoại trú tại Khoa Khám bệnh - Trung tâm Y tế Tri Tôn, tỉnh An Giang. Dữ liệu được thu thập từ bệnh án điện tử và phỏng vấn trực tiếp bằng thang điểm Morisky 8 câu phiên bản nhị phân (Có/Không), điểm cắt ≥ 6 được quy ước là tuân thủ. Kết quả: Tuổi trung bình là 60,6 ± 12,4; nữ giới chiếm 55,7%. Bệnh đồng mắc phổ biến nhất là rối loạn lipid máu (63,2%), trào ngược dạ dày - thực quản (46,3%) và đái tháo đường (41,9%). Về sử dụng thuốc, nhóm chẹn thụ thể chiếm ưu thế (71,3%), tiếp theo là chẹn kênh canxi (36,8%) và chẹn beta (27,0%). Phác đồ đơn trị liệu chiếm tỉ lệ cao (57,4%), trong khi phối hợp 2 thuốc và 3 thuốc lần lượt là 39,2% và 3,4%. Tỉ lệ tuân thủ điều trị đạt 82,4%, rào cản chính là quên liều (24,0%) và khó khăn ghi nhớ (18,9%). Chưa ghi nhận sự khác biệt có ý nghĩa thống kê về mức độ tuân thủ giữa nhóm đơn trị và phối hợp thuốc. Kết luận: Tỉ lệ tuân thủ điều trị tăng huyết áp tại Tri Tôn đạt mức cao. 

Chi tiết bài viết

Tài liệu tham khảo

1. Zhou B., Carrillo-Larco R.M., Danaei G., Riley L.M., Paciorek C.J., et al. Worldwide trends in hypertension prevalence and progress in treatment and control from 1990 to 2019: a pooled analysis of 1201 population-representative studies with 104 million participants. The Lancet. 2021. 398(10304), 957-980, https://doi.org/10.1016/S0140-6736(21)01330-1.
2. Nguyễn Thị Tố Vân, Nguyễn Thị Kim Ngân, Nguyễn Thanh Giang, Nguyễn Thị Thu Thủy. Tuân thủ dùng thuốc ở người cao tuổi bị tăng huyết áp: Tổng quan hệ thống và phân tích gộp. Tạp chí Y học Việt Nam. 2025. 547(1), 372-277, https://doi.org/10.51298/vmj.v547i1.12926.
3. World Health Organization. Adherence to long-term therapies: evidence for action. World Health Organization. 2003. 198.
4. Nguyen T. Medication use for acute coronary syndrome in Vietnam. Đại học Groningen. 2018. 196.
5. Nguyễn Thị Tố Uyên, Vũ Thị Phương Vân, Ngô Thành Long. Thực trạng tuân thủ điều trị của người bệnh THA đang được quản lý điều trị tại xã Yên Sơn - huyện Lục Nam - tỉnh Bắc Giang và một số yếu tố liên quan. Tạp chí Y học Việt Nam. 2024. 538(3), 119-123, https://doi.org/10.51298/vmj.v538i3.9591
6. Korb-Savoldelli V., Gillaizeau F., Pouchot J., Lenain E., Postel-Vinay N., et al. Validation of a French version of the 8-item Morisky medication adherence scale in hypertensive adults. J Clin Hypertens (Greenwich). 2012. 14(7), 429-434, https://doi.org/10.1111/j.17517176.2012.00634.x.
7. Đặng Thị Ngọc Yến, Phạm Thành Suôl, Trần Yên Hảo. Nghiên cứu sự tuân thủ trong sử dụng thuốc điều trị tăng huyết áp trên bệnh nhân tăng huyết áp điều trị ngoại trú tại khoa Khám bệnh Bệnh viện Đa khoa Thành phố Cần Thơ năm 2020. Tạp chí Y Dược học Cần Thơ. 2021. (37), 394-401.
8. Đoàn Thị Phương Thảo, Nguyễn Thị Minh Lý, Mai Minh Thường. Đánh giá thực trạng tuân thủ điều trị và một số yếu tố ảnh hưởng ở người bệnh tăng huyết áp khám ngoại trú tại Bệnh viện Đại học Y Hà Nội. Tạp chí Y học Việt Nam. 2023. 522(2), 190-194, https://doi.org/10.51298/vmj.v522i2.4346
9. Đinh Thị Thúy Hà, Trần Phúc. Tình hình sử dụng thuốc và hiệu quả điều trị ở bệnh nhân ngoại trú tăng huyết áp tại Bệnh viện Vũng Tàu năm 2023. Tạp chí Y học Việt Nam. 2024. 542(2), 111-115, https://doi.org/10.51298/vmj.v542i2.11076
10. Đặng Thị Ngọc Yến, Tạ Thanh Hồng, Nguyễn Thị Huyền Trân, Lê Thị Thuý, Đỗ Thanh Tuyền, và cộng sự. Nghiên cứu việc tuân thủ dùng thuốc tăng huyết áp và yếu tố liên quan trên bệnh nhân ngoại trú tại khoa khám bệnh - Bệnh viện Đa khoa Thành phố Cần Thơ năm 2024. Tạp chí Khoa học Đại học Cần Thơ. 2024. 60(CĐ Khoa học tự nhiên), 394-401, https://doi.org/10.22144/ctujos.2024.360.,
11. McEvoy J.W., McCarthy C.P., Bruno R.M., Brouwers S., Canavan M.D., et al. 2024 ESC Guidelines for the management of elevated blood pressure and hypertension: Developed by the task force on the management of elevated blood pressure and hypertension of the European Society of Cardiology (ESC) and endorsed by the European Society of Endocrinology (ESE) and the European Stroke Organisation (ESO). European Heart Journal. 2024. 45(38), 39124018, https://doi.org/10.1093/eurheartj/ehae178.
12. Nguyễn Thị Thùy Dương, Phạm Tường Vân. Một số yếu tố liên quan đến tuân thủ điều trị tăng huyết áp ở người bệnh ngoại trú tại Bệnh viện Đa khoa huyện Yên Phong, tỉnh Bắc Ninh năm 2024. Tạp chí Y học Cộng đồng. 2025. 66 (CĐ23-NCKH), 345-351, https://doi.org/10.52163/yhc.v66iCD23.3961.
13. Rickles N.M., Mulrooney M., Sobieraj D., Hernandez A.V., Manzey L.L., et al. A systematic review of primary care-focused, self-reported medication adherence tools. Journal of the American Pharmacists Association. 2023. 63(2), 477-490.e1, https://doi.org/10.1016/j.japh.2022.09.007.