TÌNH HÌNH SỬ DỤNG THUỐC KHÁNG SINH VÀ YẾU TỐ LIÊN QUAN TẠI KHOA NGOẠI - BỆNH VIỆN ĐA KHOA TỈNH TRÀ VINH, NĂM 2019

Lê Minh Anh1, , Đỗ Văn Mãi1, Lê Ngọc Của2, Trần Kiến Vũ3
1 Trường Đại học Tây Đô
2 Trường Đại học Walailak Thái Lan
3 Bệnh viện Đa khoa tỉnh Trà Vinh

Nội dung chính của bài viết

Tóm tắt

Đặt vấn đề: Sử dụng không đúng và lạm dụng thuốc kháng sinh (KS) đang là mối đe dọa lớn đến sức khỏe cộng đồng, làm gia tăng tình trạng kháng thuốc và tăng chi phí chăm sóc sức khỏe. Mục tiêu nghiên cứu: Đặc điểm và một số yếu tố liên quan đến sử dụng kháng sinh tại khoa Ngoại, Bệnh viện Đa khoa tỉnh Trà Vinh. Đối tượng và phương pháp nghiên cứu: Nghiên cứu cắt ngang hồi cứu 400 hồ sơ bệnh án sử dụng KS ≥ 3 ngày tại Khoa Ngoại, Bệnh viện Đa khoa tỉnh Trà Vinh. Kết quả: Có thực hiện phẫu thuật 87,8% và 54,8% sử dụng kháng sinh dự phòng. Kháng sinh được sử dụng phổ biến nhất là Beta-lactam, 2 họ được dùng nhiều nhất là các penicilin phổ hẹp và trung bình chiếm 35,4% và Cephalosporin thế hệ 1,2 chiếm 78,5%. Ngoài ra một số nhóm kháng sinh được sử dụng khá phổ biến khác tại Khoa Ngoại của bệnh viện như Aminoglycosid 55,25% và 5nitroimidazol 37,25%. Số lượng thuốc trung bình: 2,7 ± 1,1. Thời gian sử dụng kháng sinh trung bình tại bệnh viện: 6,38 ± 3,1. Đường dùng được sử dụng nhiều nhất là có sự kết hợp giữa tiêm – truyền và dạng uống chiếm 37,8%. Yếu tố liên quan số lượng sử dụng kháng sinh (p< 0,05): giới tính (OR = 2,3; KTC95%: 1,5 – 3,5), tình trạng nhiễm trùng (OR = 4,9; KTC95%: 3,1 – 7,7), có phẫu thuật (OR = 6,2; KTC95%: 2,9 – 13,3). Yếu  tố liên quan đến thời gian sử dụng kháng sinh (p < 0,05): giới tính (OR = 1,8; KTC95%: 1,1 – 3,1), nghề nghiệp (OR = 12,5; KTC95%: 1,7 – 91,9), thời gian nằm viện (OR = 29,9; KTC95%: 12,5 – 71,1), có phẫu thuật (OR = 3,2; KTC95%: 1,7 – 6,2), sử dụng KS dự phòng (OR = 2,3; KTC95%: 1,2 – 4,3). Kết luận: Các yếu tố giới tính, nghề nghiệp và tình trạng bệnh làm tăng số lượng và thời gian sử dụng kháng sinh.

Chi tiết bài viết

Tài liệu tham khảo

1. Bộ Y tế (2015), Hướng dẫn sử dụng kháng sinh (Ban hành theo quyết định số 708/QĐ-BYT ngày 02 tháng 03 năm 2015), Nhà xuất bản Y học, Hà Nội.
2. Bộ Y tế (2012), Hướng dẫn phòng ngừa nhiễm khuẩn vết mổ - Ban hành kèm theo Quyết định số: 3671/QĐ-BYT ngày 27 tháng 9 năm 2012 của Bộ Y tế, Hà Nội.
3. Lê Minh Hải (2017), Thực trạng sử dụng kháng sinh trên bệnh nhân điều trị nội trú và một số yếu tố ảnh hưởng tại Bệnh viện Đa khoa huyện Yên Dũng - tỉnh Bắc Giang năm 2016, Luận văn thạc sỹ quản lý bệnh viện, Đại học Y tế công cộng, Hà Nội.
4. Đoàn Quốc Hưng (2014), "Nhận xét thực trạng sử dụng kháng sinh sau mổ tim hở tại Khoa phẫu thuật Tim mạch – Lồng ngực, bệnh viện hữu nghị Việt Đức", Tạp chí tim mạch học Việt Nam. 65, Tr: 41 - 49.
5. Nguyễn Việt Hùng (2019), Phân tích thực trạng tiêu thụ kháng sinh và việc sử dụng kháng sinh trong điều trị viêm phổi bệnh viện tại bệnh viện đa khoa tỉnh Điện Biên, Luận văn thạc sỹ dược học, Đại học Dược Hà Nội, Hà Nội.
6. Nguyễn Văn Mạnh (2018), làm mủ lan tràn vào ổ bụng, gây viêm phúc mạc đe dọa tới tính mạng của bệnh nhân. Trường hợp khác, viêm ruột thừa có thể bị giới hạn lại bởi các cơ quan quanh đó và hình thành các ổ áp xe., Luận văn CKI Dược học, Đại học Dược Hà Nội, Hà Nội. 7. Phạm Đình Luyến, Đào Duy Kim Ngà, Ngô Ngọc Bình (2019), "Đánh giá tình hình sử dụng kháng sinh theo ngày điều trị và liều dùng theo ngày tại Bệnh viện Quận 11 năm 2017", tạp chí Y học TP HCM. 23(3), Tr: 384 - 388.
8. Tổ chức Y tế Thế giới (2005), Hướng dẫn kê đơn thuốc tốt chương trình hành động về thuốc thiết yếu NXB Y học, TR 6, 52.
9. Dellinger EP Bratzler DW, Olsen KM, Perl TM, Auwaerter PG, Bolon MK, Fish DN, Napolitano LM, Sawyer RG, Slain D, Steinberg JP, Weinstein RA, (2013), "Clinical practice guidelines for antimicrobial prophylaxis in surgery", Am J Health Syst Pharm. 70(3), pp 195-283.
10. Global Alliance for Infections in Surgery (2019), "Antibiotics in Surgery".
11. Heads of Medicines Agencies (2012), "HMA definitions of the terms“Antibiotic” and “Antimicrobial”
12. Pollmann Bailey J, Davis , Johnson, (2017), "Antibiotic use among older adults on an acute care general surgery service", Can J Surg. 60(6), Pp: 388-393.
13. Richard F, Michelle AC Luigi XC (2009), "Principles of Anti-microbial Therapy", Lippincott's Illustrated Reviews: Pharmacology, 4th Edition,Lippincott Williams & Wilkins"
14. Scaton RA et al (2007), "Point prevalence survey of antibiotic use in Scottish hospitals utilising the Glasgow Antimicrobial Audit Tool (GAAT)", International journal of antimicrobial agents. 29(6), pp: 693 - 699.
15. Tripathi KD (2008), Essentials of Medical Pharmacology, Jaypee Brothers Medical Publishers, New Delhi.