https://tapchi.ctump.edu.vn/index.php/ctump/issue/feedTạp chí Y Dược học Cần Thơ2026-09-25T00:00:00+07:00Tạp chí Y Dược học Cần Thơtapchidhydct@ctump.edu.vnOpen Journal Systems<p class="p0">04/10/2015 Ministry of Information and Communications allowed Can Tho journal of medicine and pharmacy to operate (102 /GP-BTTTT)</p> <p class="p0"><strong>07/16/2015 Can Tho journal of medicine and pharmacy is internationally recognized:ISSN 2354-1210</strong></p> <p class="p0"><strong>In 2016, The journal has been included in the list of medical science journals by The State Council for professorship which is awarded a work score of 0-0.5 points for a published article.</strong></p> <p class="p0">Can Tho Journal of Medicine and Pharmacy welcome original works that haven’t been submitted or published in other medical journals. Posts must contain content related to one of the journal’s categories.</p>https://tapchi.ctump.edu.vn/index.php/ctump/article/view/5001VIÊM BÀNG QUANG LIÊN QUAN ĐẾN SỬ DỤNG KETAMINE: BÁO CÁO CA BỆNH VÀ KHẢO CỨU Y VĂN2026-07-18T04:41:48+07:00Hoàng ThọNguyễn Thanh Hảinguyenthanhhai0974@gmail.comLê Hồng ChiếnBùi Văn BunTrần Thị Thu HiềnĐặt vấn đề: Viêm bàng quang do ketamine là biến chứng tiết niệu ngày càng được ghi nhận ở những người lạm dụng ketamine. Bệnh dễ chẩn đoán nhầm với nhiễm trùng đường tiết niệu hoặc viêm bàng quang kẽ. Giới thiệu ca bệnh: Bệnh nhân nam 33 tuổi, tiền sử dùng ketamine qua đường hít trong 8 năm, nhập viện vì tiểu rắt, tiểu buốt, tiểu máu và đau vùng hạ vị kéo dài. Bệnh nhân từng được điều trị nhiều đợt với chẩn đoán nhiễm trùng đường tiết niệu nhưng không cải thiện. Xét nghiệm nước tiểu ghi nhận bạch cầu niệu mức độ nhẹ, cấy nước tiểu âm tính. Chụp cắt lớp vi tính hệ tiết niệu cho thấy bàng quang co nhỏ, thành dày lan tỏa không đều, không thấy sỏi hay khối u. Nội soi bàng quang ghi nhận thể tích bàng quang giảm, niêm mạc viêm xung huyết lan tỏa. Sinh thiết niêm mạc bàng quang cho kết quả viêm bàng quang mạn tính. Dựa trên tiền sử sử dụng ketamine kéo dài, biểu hiện lâm sàng, hình ảnh học và mô bệnh học, bệnh nhân được chẩn đoán xác định viêm bàng quang do ketamine. Điều trị gồm ngừng ketamine tuyệt đối kết hợp điều trị nội khoa kiểm soát triệu chứng. Sau 7 ngày điều trị, triệu chứng cải thiện bước đầu. Kết luận: Viêm bàng quang do ketamine cần được nghĩ đến ở người bệnh trẻ có triệu chứng đường tiết niệu dưới kéo dài, cấy nước tiểu âm tính và không đáp ứng với điều trị kháng sinh thông thường, đặc biệt khi có tiền sử sử dụng ketamine. Khai thác bệnh sử kỹ lưỡng, kết hợp chẩn đoán hình ảnh, nội soi và mô bệnh học có vai trò quan trọng trong chẩn đoán xác định. Ngừng ketamine là nền tảng của điều trị, có ý nghĩa quyết định đối với tiên lượng lâu dài.2026-09-25T00:00:00+07:00Copyright (c) 2026 Tạp chí Y Dược học Cần Thơhttps://tapchi.ctump.edu.vn/index.php/ctump/article/view/4997BÁO CÁO CA LÂM SÀNG: VIÊM MÀNG NÃO VÔ TRÙNG - BIỂU HIỆN HIẾM CỦA LUPUS BAN ĐỎ HỆ THỐNG CƠ CHẾ BỆNH SINH VÀ TỔNG HỢP Y VĂN2026-06-15T14:24:04+07:00Tôn Nữ Trà Mydr.tonnutramy@gmail.comBùi Tiến SĩĐặng Mạnh CườngTrần Đức TuấnNguyễn Tiến LongTrần Thị LoanĐặt vấn đề: Viêm màng não vô trùng là một biểu hiện tâm thần kinh cực kỳ hiếm gặp của lupus ban đỏ hệ thống, chiếm tỷ lệ dưới 2,7% tùy theo các báo cáo. Do tính chất không đặc hiệu, biểu hiện này dễ bị bỏ sót hoặc chẩn đoán muộn trên lâm sàng. Giới thiệu ca bệnh: Bệnh nhân nữ nhập viện vì triệu chứng đau đầu. Cộng hưởng từ sọ não ghi nhận các tổn thương màng não bất thường. Các xét nghiệm dịch não tủy loại trừ hoàn toàn các căn nguyên nhiễm trùng (vi khuẩn, virus, nấm) và các phương tiện chẩn đoán hình ảnh toàn thân không tìm thấy bằng chứng của bệnh lý ác tính di căn màng não. Sau khi hội chẩn đa chuyên khoa và thực hiện các xét nghiệm miễn dịch, bệnh nhân được xác định mắc lupus ban đỏ hệ thống dựa trên tiêu chuẩn EULAR/ACR 2019. Phác đồ điều trị bằng corticosteroid được khởi động kịp thời, giúp cải thiện cả triệu chứng lâm sàng và hình ảnh học. Bàn luận: Ca bệnh làm nổi bật vai trò cốt lõi của kỹ thuật chẩn đoán hình ảnh nâng cao trong việc phát hiện sớm các tổn thương màng não. Việc loại trừ tuần tự các nguyên nhân nhiễm trùng và ác tính là bước đi quyết định để định hướng lâm sàng đến một bệnh lý tự miễn hệ thống tiềm ẩn. Kết luận: Việc hiểu rõ toàn bộ phổ lâm sàng của lupus ban đỏ hệ thống, đặc biệt là các biểu hiện tâm thần kinh hiếm gặp như viêm màng não vô trùng, giúp các xét nghiệm miễn dịch được thực hiện kịp thời, can thiệp điều trị sớm và tối ưu hóa tiên lượng cho bệnh nhân.2026-09-25T00:00:00+07:00Copyright (c) 2026 Tạp chí Y Dược học Cần Thơhttps://tapchi.ctump.edu.vn/index.php/ctump/article/view/4339BÉO PHÌ VÀ BỆNH LÝ THẬN2026-08-05T09:54:45+07:00Trần Doãn Minh Tuấntrandoanminhtuan@gmail.comBéo phì ngày càng gia tăng trên toàn thế giới trong những thập kỷ gần đây. Theo số liệu của Tổ chức y tế thế giới, có 650 triệu người trưởng thành bị béo phì (chiếm 13% dân số toàn cầu). Tại Việt Nam, tỷ lệ béo phì ở người trưởng thành đã tăng hơn 6 lần trong thời gian từ năm 1975 đến 2015. Tỷ lệ béo phì tăng lên góp phần gia tăng các bệnh lý, trong đó có bệnh lý thận. Việc gia tăng cân nặng trung bình và chỉ số khối cơ thể có liên quan đến tỷ suất mắc mới của bệnh thận mạn và bệnh thận mạn giai đoạn cuối. Béo phì không chỉ gia tăng sự tiến triển của các bệnh thận sẵn có từ trước mà bản thân nó cũng là yếu tố nguy cơ độc lập của tổn thương thận. Béo phì tác động trên thận thông qua nhiều cơ chế khác nhau, ảnh hưởng đến cả cấu trúc và chức năng của thận: bệnh cầu thận liên quan đến béo phì, mất cân bằng adipokine, đề kháng insulin, ngộ độc lipid, hoạt hóa quá mức hệ thần kinh tự chủ và hệ thống renin-angiotensin-aldosterone, hệ renin-angiotensinaldosterone của mô mỡ tại chỗ, thay đổi vi sinh đường ruột và viêm mạn tính, quá trình viêm. Tác động của béo phì trên thận gây ra một số hậu quả về mặt lâm sàng như: bài tiết albumin và protein qua nước tiểu, ngưỡng hội chứng thận hư, bệnh thận mạn và suy thận mạn giai đoạn cuối, sỏi thận, ung thư thận, thận nhiễm mỡ. Béo phì cần được nhìn nhận đúng là một bệnh và được chẩn đoán kịp thời để tránh các tác động xấu trên cơ thể nói chung và trên thận nói riêng. Sử dụng chỉ số khối cơ thể để chẩn đoán béo phì là một phương pháp đơn giản, dễ thực hiện nên thường được sử dụng trên thực hành lâm sàng. Tuy nhiên, phương pháp này có thể không chính xác ở đối tượng bệnh thận mạn. Việc can thiệp để điều trị béo phì giúp cải thiện các kết cục lâm sàng. Điều trị béo phì hiện nay bao gồm 3 phương pháp: thay đổi lối sống, điều trị thuốc và phẫu thuật. Tuy nhiên, điều trị béo phì trên những người bệnh thận mạn vẫn còn là một thách thức lớn.2026-09-25T00:00:00+07:00Copyright (c) 2026 Tạp chí Y Dược học Cần Thơhttps://tapchi.ctump.edu.vn/index.php/ctump/article/view/5167CHỤP CẮT LỚP VI TÍNH ĐẾM PHOTON – NGUYÊN LÝ KỸ THUẬT, ƯU KHUYẾT ĐIỂM VÀ ỨNG DỤNG LÂM SÀNG2026-06-13T03:53:17+07:00Lâm Đông Phongldphong@ctump.edu.vnChụp cắt lớp vi tính đếm photon là một bước tiến mang tính cách mạng trong công nghệ chẩn đoán hình ảnh, dựa trên nguyên lý phát hiện và phân loại từng photon tia X thay vì tích hợp năng lượng như các hệ thống cắt lớp vi tính truyền thống. Bài tổng quan này nhằm trình bày toàn diện về nguyên lý kỹ thuật, ưu điểm, hạn chế và ứng dụng lâm sàng của cắt lớp vi tính đếm photon trong bối cảnh phát triển của hình ảnh học hiện đại. Về mặt kỹ thuật, cắt lớp vi tính đếm photon sử dụng đầu dò (detector) bán dẫn để chuyển đổi trực tiếp photon thành tín hiệu điện và phân loại theo các ngưỡng năng lượng, cho phép thực hiện chụp ảnh phổ liên tục và phân tích đặc hiệu vật liệu, bao gồm cả chụp ảnh bờ hấp thụ K (K-edge imaging). So với cắt lớp vi tính truyền thống và cắt lớp vi tính năng lượng kép, cắt lớp vi tính đếm photon có tiềm năng vượt trội về độ phân giải không gian, hiệu quả liều, giảm nhiễu và khả năng phân tích mô. Trong lâm sàng, cắt lớp vi tính đếm photon đã chứng minh giá trị trong nhiều lĩnh vực như tim mạch, hô hấp, thần kinh, cơ xương khớp và ung thư, đặc biệt trong đánh giá mảng xơ vữa thành mạch, tổn thương mô kẽ ở phổi và định lượng thuốc cản quang I-ốt (iodine). Tuy nhiên, chi phí cao, thách thức kỹ thuật và thiếu chuẩn hóa vẫn là những rào cản đáng kể. Trong tương lai, cắt lớp vi tính đếm photon được kỳ vọng đóng vai trò trung tâm trong hình ảnh học chính xác và cá thể hóa, đặc biệt khi kết hợp với trí tuệ nhân tạo và các thuốc cản quang đa thành phần.2026-09-25T00:00:00+07:00Copyright (c) 2026 Tạp chí Y Dược học Cần Thơhttps://tapchi.ctump.edu.vn/index.php/ctump/article/view/5079MỐI LIÊN QUAN GIỮA KIẾN THỨC, THÁI ĐỘ ĐỐI VỚI THỰC HÀNH ỨNG DỤNG TRÍ TUỆ NHÂN TẠO Ở SINH VIÊN ĐIỀU DƯỠNG2026-08-05T11:49:18+07:00Phạm Ngọc HàNguyễn Thị Như Quỳnhntnquynh@ump.edu.vnHồ Đặng Tường VyĐặt vấn đề: Trong bối cảnh chuyển đổi số y tế, việc làm rõ mối tương quan giữa kiến thức, thái độ và thực hành (KAP) về ứng dụng trí tuệ nhân tạo (AI) trong học tập ở sinh viên điều dưỡng là cần thiết để xây dựng các can thiệp giáo dục hiệu quả. Mục tiêu nghiên cứu: Đánh giá mối tương quan giữa KAP về ứng dụng AI trong học tập của sinh viên điều dưỡng. Đối tượng và phương pháp nghiên cứu: Nghiên cứu cắt ngang mô tả được thực hiện trên 428 sinh viên điều dưỡng tại Đại học Y Dược Thành phố Hồ Chí Minh chọn mẫu ngẫu nhiên phân tầng theo năm học. Công cụ thu thập số liệu là thang đo "Khám phá kiến thức, thái độ và thực hành trí tuệ nhân tạo" của Walid Al-Qerem (2023), được chuyển ngữ sang tiếng Việt, đạt giá trị nội dung (S-CVI/UA=0,97) và độ tin cậy Cronbach's Alpha từ 0,71 đến 0,84, gồm 4 phần: thông tin cá nhân, kiến thức, thái độ và thực hành. Tương quan Spearman và hồi quy đa biến được sử dụng để xác định mối liên hệ giữa các thành phần KAP (p < 0,05). Kết quả: Phân tích Spearman cho thấy các thành phần KAP có tương quan thuận có ý nghĩa thống kê (p < 0,05). Kiến thức có mối liên quan yếu với thái độ và thực hành, trong khi thái độ có tương quan mạnh hơn với thực hành so với kiến thức (r = 0,304; p < 0,001). Kết luận: Thái độ là yếu tố dự báo có ý nghĩa thống kê cao hơn kiến thức đối với thực hành ứng dụng AI trong học tập ở sinh viên điều dưỡng.Các chương trình đào tạo không nên chỉ dừng lại ở việc cung cấp lý thuyết mà cần tập trung vào việc thay đổi nhận thức và xây dựng thái độ tin tưởng, sẵn sàng thích nghi với công nghệ.2026-09-25T00:00:00+07:00Copyright (c) 2026 Tạp chí Y Dược học Cần Thơhttps://tapchi.ctump.edu.vn/index.php/ctump/article/view/5055CHI PHÍ TRỰC TIẾP Y TẾ VÀ MỨC SẴN LÒNG CHI TRẢ ĐỂ CẢI THIỆN CHẤT LƯỢNG CUỘC SỐNG Ở NGƯỜI BỆNH THOÁI HÓA CỘT SỐNG ĐIỀU TRỊ NỘI TRÚ CÓ BẢO HIỂM Y TẾ TẠI BỆNH VIỆN ĐA KHOA HẬU GIANG NĂM 2025–20262026-07-15T16:48:20+07:00Huỳnh Hồng Đoanhuynhdoanhg@gmail.comNguyễn Ngọc Nhã ThảoTrần Thị Tuyết Phụngtttphung@ctump.edu.vnĐặt vấn đề: Thoái hóa cột sống là bệnh lý phổ biến, ảnh hưởng đến chức năng, chất lượng cuộc sống và làm phát sinh chi phí điều trị. Việc xác định chi phí trực tiếp y tế và mức sẵn lòng chi trả của người bệnh có ý nghĩa đối với quản lý và phân bổ nguồn lực y tế. Mục tiêu nghiên cứu: Xác định chi phí trực tiếp y tế, mức sẵn lòng chi trả để cải thiện chất lượng cuộc sống và một số yếu tố liên quan ở người bệnh thoái hóa cột sống điều trị nội trú có bảo hiểm y tế tại Bệnh viện Đa khoa Hậu Giang năm 2025–2026. Đối tượng và phương pháp nghiên cứu: Nghiên cứu cắt ngang trên 194 người bệnh thoái hóa cột sống điều trị nội trú có bảo hiểm y tế. Dữ liệu được thu thập từ hồ sơ bệnh án, bảng kê chi phí và phỏng vấn trực tiếp. Hồi quy tuyến tính đa biến được sử dụng để xác định các yếu tố liên quan đến mức sẵn lòng chi trả. Kết quả: Tuổi trung bình của người bệnh là 70,95 ± 11,10 tuổi; nữ giới chiếm 66,5%. Tổng chi phí trực tiếp y tế trung bình cho một đợt điều trị là 2.759.135 ± 717.278 đồng, trong đó bảo hiểm y tế chi trả trung bình 2.563.306 ± 693.780 đồng, tương ứng 92,9% tổng chi phí. Mức sẵn lòng chi trả trung bình là 13,36 ± 6,29 triệu đồng. Sau hiệu chỉnh đa biến, nữ giới và người không có vợ/chồng hiện tại có mức sẵn lòng chi trả thấp hơn, trong khi thu nhập cao hơn liên quan với mức sẵn lòng chi trả cao hơn (p < 0,05). Kết luận: Bảo hiểm y tế chi trả phần lớn chi phí điều trị nội trú cho người bệnh thoái hóa cột sống. Mức sẵn lòng chi trả chịu ảnh hưởng chủ yếu bởi giới tính, tình trạng hôn nhân và thu nhập.2026-09-25T00:00:00+07:00Copyright (c) 2026 Tạp chí Y Dược học Cần Thơhttps://tapchi.ctump.edu.vn/index.php/ctump/article/view/4455GIÁ TRỊ PHÂN TẦNG PIRO TRONG TIÊN LƯỢNG NHIỄM KHUẨN HUYẾT Ở TRẺ EM TẠI BỆNH VIỆN NHI ĐỒNG CẦN THƠ NĂM 2024-20252026-07-18T05:45:57+07:00Nguyễn Phước SangPhòng Thị Băng Trâm2053010698@student.ctump.edu.vnLê Chí NhânNguyễn Hữu TàiNgô Phát TàiLê Phước NguyênĐặt vấn đề:Nhiễm khuẩn huyết ở trẻ em là một tình trạng cấp cứu nhi khoa nghiêm trọng, gây tử vong cao và để lại nhiều di chứng nặng nề. Do đó, nghiên cứu này được thực hiện nhằm mô tả đặc điểm lâm sàng, cận lâm sàng của nhiễm khuẩn huyết ở trẻ em, đồng thời xác định một số yếu tố liên quan đến kết cục điều trị, góp phần hỗ trợ định hướng chiến lược chẩn đoán sớm nhằm giảm tỷ lệ tử vong ở nhóm bệnh nhi này. Mục tiêu nghiên cứu: 1.Mô tả các đặc điểm lâm sàng và cận lâm sàng của nhiễm khuẩn huyết ở trẻ em; 2. Xác định giá trị tiên lượng mức độ nặng theo thang điểm PIRO trong nhiễm khuẩn huyết ở trẻ em. Đối tượng và phương pháp nghiên cứu: Báo cáo loạt ca trên 62 trẻ có chẩn đoán là nhiễm khuẩn huyết và được điều trị tại Bệnh viện Nhi Đồng Cần Thơ từ tháng 11 năm 2024 đến tháng 6 năm 2025. Kết quả: Nghiên cứu ghi nhận lứa tuổi hay gặp nhất ở trẻ < 1 tuổi chiếm 56,5%. Có 15 ca sốc nhiễm khuẩn huyết chiếm 24,2%. Tỷ lệ trẻ mắc bệnh nền chiếm 45,2%. Điểm cắt trong tiên lượng mức độ nặng của thang điểm PIRO là 3,5 điểm với độ nhạy và độ đặc hiệu lần lượt là 60% và 93,6%. Kết luận: Nhiễm khuẩn huyết ở trẻ em vẫn là vấn đề rất nặng nề và thang điểm PIRO có vai trò lớn trong tiên lượng mức độ nặng.2026-09-25T00:00:00+07:00Copyright (c) 2026 Tạp chí Y Dược học Cần Thơhttps://tapchi.ctump.edu.vn/index.php/ctump/article/view/5113MỐI LIÊN QUAN GIỮA MỨC NGUY CƠ THEO THANG ĐIỂM NEWS2 VÀ KẾT CỤC SỚM (CHUYỂN VIỆN, TỬ VONG TRONG 24 GIỜ SAU NHẬP VIỆN) TẠI KHOA CẤP CỨU - TRUNG TÂM Y TẾ THÀNH PHỐ CHÂU ĐỐC2026-06-28T04:15:42+07:00Nguyễn Phan Nguyên Dươngnguyennguyenduong7799@gmail.comĐặt vấn đề: Thang điểm NEWS2 là công cụ chuẩn hóa để phân tầng nguy cơ sớm dựa trên các thông số sinh lý thường quy. Tuy nhiên, mối liên quan giữa phân tầng nguy cơ theo thang điểm NEWS2 với kết cục sớm của bệnh nhân nhập viện khoa cấp cứu tuyến cơ sở vẫn còn thiếu dữ liệu. Mục tiêu nghiên cứu: Khảo sát mối liên quan giữa mức nguy cơ theo thang điểm NEWS2 và tình trạng chuyển viện, tử vong trong 24 giờ sau nhập viện ở bệnh nhân nhập viện khoa cấp cứu. Đối tượng và phương pháp nghiên cứu: Nghiên cứu cắt ngang có phân tích, theo dõi dọc trên 412 bệnh nhân từ 18 tuổi trở lên nhập khoa cấp cứu – Trung tâm Y tế Thành phố Châu Đốc từ tháng 10/2025 đến tháng 04/2026. Mối liên quan giữa mức nguy cơ NEWS2 và kết cục sớm được đánh giá bằng hồi quy logistic đơn biến, sử dụng hiệu chỉnh Firth khi cần thiết. Kết quả: Điểm NEWS2 trung vị khi nhập viện là 4 điểm. Bệnh nhân thuộc nhóm nguy cơ thấp chiếm 63,35%, nguy cơ trung bình là 25% và nguy cơ cao là 11,65%. Tỷ lệ chuyển viện, tử vong và tiếp tục điều trị tại viện trong 24 giờ lần lượt là 9,5%; 0,5% và 90,0%. Cả 2 trường hợp tử vong thuộc nhóm nguy cơ cao. So với nhóm nguy cơ thấp, nhóm nguy cơ trung bình và cao có khả năng chuyển viện cao gấp lần lượt 10,1 lần (KTC 95%: 3,6–28,3; p <0,001) và 30 lần (KTC 95%: 10,3–87,4; p <0,001). Đối với kết cục xấu gộp, khả năng tăng gấp 9,4 lần (KTC 95%: 3,5–25,4; p <0,001) và 30,8 lần (KTC 95%: 11,1–85,5; p <0,001) lần lượt ở nhóm nguy cơ trung bình và cao. Kết luận: Mức nguy cơ theo thang điểm NEWS2 có liên quan với các kết cục sớm trong 24 giờ đầu. NEWS2 là công cụ đơn giản, có thể ứng dụng hỗ trợ phân tầng nguy cơ tại bệnh viện tuyến cơ sở.2026-09-25T00:00:00+07:00Copyright (c) 2026 Tạp chí Y Dược học Cần Thơhttps://tapchi.ctump.edu.vn/index.php/ctump/article/view/4444THỰC TRẠNG TUÂN THỦ ĐIỀU TRỊ THEO THANG SDSCA VÀ CÁC YẾU TỐ LIÊN QUAN Ở NGƯỜI BỆNH ĐÁI THÁO ĐƯỜNG TÍP 2 TẠI BỆNH VIỆN ĐA KHOA BẠC LIÊU NĂM 20252026-05-25T06:54:46+07:00Ngô Thanh Thúybsthanhthuy81@gmail.comPhạm Thị Nhã TrúcTrương Thành NamĐặt vấn đề: Việc duy trì các hành vi tuân thủ điều trị đóng vai trò quan trọng trong kiểm soát bệnh đái tháo đường típ 2 cũng như hạn chế nguy cơ xuất hiện các biến chứng lâu dài. Hiện nay, tỷ lệ tuân thủ điều trị của người bệnh thường được lượng giá bằng thang đo SDSCA (Summary of Diabetes Self-Care Activities) do Toobert và cộng sự phát triển, gồm 17 câu hỏi. Mục tiêu nghiên cứu: Khảo sát tỷ lệ tuân thủ điều trị theo thang SDSCA và mối liên quan với một số yếu tố ở người bệnh đái tháo đường típ 2 tại Bệnh viện đa khoa Bạc Liêu năm 2025. Đối tượng và phương pháp nghiên cứu: Một nghiên cứu mô tả cắt ngang được triển khai trên 390 người bệnh đái tháo đường típ 2 đang điều trị ngoại trú. Dữ liệu được ghi nhận bằng bộ câu hỏi cấu trúc, bao gồm thông tin nhân khẩu – xã hội và nội dung liên quan đến tuân thủ điều trị. Kết quả: Tỷ lệ tuân thủ điều trị chung 35,90%. Các lĩnh vực có tỷ lệ tuân thủ cao nhất là dùng thuốc (88,21%) và dinh dưỡng (51,28%), thấp nhất là kiểm soát đường huyết (22,82%) và vận động thể lực (26,92%). Phân tích mối liên quan ghi nhận sự khác biệt có ý nghĩa thống kê về mức độ tuân thủ điều trị theo tuổi, tình trạng hôn nhân, trình độ học vấn, thời gian mắc bệnh và số bệnh lý kèm theo (p<0,05). Kết luận: Tỷ lệ tuân thủ điều trị ở người bệnh đái tháo đường típ 2 còn thấp (35,90%), đặc biệt ở lĩnh vực hoạt động thể lực và kiểm soát đường huyết. Tuân thủ điều trị có mối liên quan với một số đặc điểm cá nhân và lâm sàng của người bệnh. Việc tăng cường tư vấn, giáo dục sức khỏe và các biện pháp hỗ trợ phù hợp là cần thiết nhằm nâng cao tuân thủ điều trị.2026-09-25T00:00:00+07:00Copyright (c) 2026 Tạp chí Y Dược học Cần Thơhttps://tapchi.ctump.edu.vn/index.php/ctump/article/view/4604ĐẶC ĐIỂM LÂM SÀNG VÀ KẾT QUẢ PHỤC HỒI RĂNG CỐI LỚN Đà NỘI NHA BẰNG ONLAY/ OVERLAY COMPOSITE BÁN TRỰC TIẾP TẠI CẦN THƠ NĂM 2024-20262026-08-19T02:43:36+07:00Châu Ngọc Lan Như23350111846@student.ctump.edu.vnPhạm Nguyên Quânquanpn@hiu.vnPhạm Việt MỹĐặt vấn đề: Phục hồi răng cối lớn đã điều trị nội nha là một thách thức lâm sàng do sự mất mô răng lớn và nguy cơ nứt gãy cao. Onlay/overlay composite bán trực tiếp là một phương pháp điều trị xâm lấn tối thiểu và tiết kiệm chi phí. Mục tiêu nghiên cứu: Mô tả đặc điểm lâm sàng và đánh giá kết quả phục hồi của răng cối lớn đã điều trị nội nha bằng onlay/overlay composite theo phương pháp bán trực tiếp. Đối tượng và phương pháp nghiên cứu: Nghiên cứu can thiệp lâm sàng tiến cứu, một nhóm, theo dõi dọc 6 tháng trên 60 răng cối lớn đã điều trị nội nha tốt. Tất cả các răng được phục hồi bằng onlay/overlay composite bán trực tiếp tuân theo một quy trình lâm sàng chuẩn hóa. Kết quả: Đa số các tiêu chí đánh giá đạt mức tốt; tỷ lệ thành công chung đạt 98,33%, chỉ 1/60 trường hợp thất bại sau 6 tháng theo dõi. Kết luận: Phục hồi onlay/overlay composite bán trực tiếp có hiệu quả lâm sàng ngắn hạn khả quan và là một lựa chọn điều trị bảo tồn và tiết kiệm chi phí thích hợp cho việc tái tạo lại chức năng ăn nhai và thẩm mỹ cho răng hậu nội nha.2026-09-25T00:00:00+07:00Copyright (c) 2026 Tạp chí Y Dược học Cần Thơhttps://tapchi.ctump.edu.vn/index.php/ctump/article/view/5267NHU CẦU THÔNG TIN THUỐC VÀ CÁC YẾU TỐ LIÊN QUAN Ở NGƯỜI BỆNH VÀ CÁN BỘ Y TẾ TẠI BỆNH VIỆN PHỤ SẢN THÀNH PHỐ CẦN THƠ, 2025–20262026-08-11T05:18:19+07:00Huỳnh Thị Hồng Yếnhthongyen75@gmail.comTrần Yên Hảotyhao@ctump.edu.vnPhạm Thành Suôlptsuol@ctump.edu.vnĐặt vấn đề: Thông tin thuốc chính xác và kịp thời có vai trò quan trọng trong sử dụng thuốc an toàn, đặc biệt trong sản phụ khoa. Dữ liệu về nhu cầu của người bệnh và cán bộ y tế tại Bệnh viện Phụ sản thành phố Cần Thơ còn hạn chế. Mục tiêu nghiên cứu: Xác định nhu cầu thông tin thuốc và một số yếu tố liên quan ở người bệnh và cán bộ y tế tại bệnh viện năm 2025–2026. Đối tượng và phương pháp nghiên cứu: Nghiên cứu mô tả cắt ngang có phân tích trên 234 người bệnh và 215 cán bộ y tế. Nhu cầu được khảo sát bằng bộ câu hỏi với thang Likert 4 mức; nhu cầu cao được xác định khi tổng điểm đạt từ 75% điểm tối đa. Các yếu tố liên quan được phân tích bằng hồi quy logistic đa biến. Kết quả: Tỷ lệ có nhu cầu thông tin thuốc cao là 91,9% ở người bệnh và 86,0% ở cán bộ y tế. Chống chỉ định có tỷ lệ người bệnh đánh giá “rất cần thiết” cao nhất (37,2%); ở cán bộ y tế, chỉ định thuốc có tỷ lệ cao nhất (74,4%). Có 96,6% người bệnh ưu tiên thông tin từ cơ sở y tế và 98,7% mong muốn hỏi–đáp trực tiếp tại nơi cấp phát thuốc. Tỷ lệ mong muốn bệnh viện có đơn vị thông tin thuốc riêng biệt là 90,6% ở người bệnh và 94,4% ở cán bộ y tế. Người bệnh khám tự nguyện có khả năng thuộc nhóm nhu cầu cao lớn hơn nhóm sử dụng bảo hiểm y tế (aOR=4,491; KTC 95%: 1,525–13,224; p=0,006). Chưa ghi nhận yếu tố liên quan có ý nghĩa thống kê ở cán bộ y tế (p>0,05). Kết luận: Nhu cầu thông tin thuốc cao ở cả hai nhóm. Bệnh viện cần củng cố hoạt động thông tin thuốc, ưu tiên tư vấn trực tiếp và hỗ trợ tra cứu nguồn tin dựa trên bằng chứng.2026-09-25T00:00:00+07:00Copyright (c) 2026 Tạp chí Y Dược học Cần Thơhttps://tapchi.ctump.edu.vn/index.php/ctump/article/view/5093NGHIÊN CỨU ĐẶC ĐIỂM LÂM SÀNG, CẬN LÂM SÀNG VÀ GIÁ TRỊ CỘNG HƯỞNG TỪ TRONG CHẨN ĐOÁN GIAI ĐOẠN XÂM LẤN CỦA UNG THƯ BÀNG QUANG2026-07-29T03:56:56+07:00Võ Phi Vândrvpvan@gmail.comNguyễn Văn LâmNguyễn Chí Phongphongnguyenchi@gmail.comĐặt vấn đề: Thang điểm VI-RADS trên cộng hưởng từ đa tham số có vai trò thiết yếu trong phân tầng giai đoạn ung thư bàng quang. Mục tiêu nghiên cứu: Mô tả đặc điểm lâm sàng và đánh giá giá trị thang điểm VI-RADS trong phân tầng giai đoạn ung thư bàng quang. Đối tượng và phương pháp nghiên cứu: Nghiên cứu mô tả cắt ngang trên 90 bệnh nhân nghi ngờ ung thư bàng quang được chụp cộng hưởng từ đa tham số và đối chiếu kết quả giải phẫu bệnh, tại Bệnh viện Bình Dân từ tháng 05/2025 đến tháng 04/2026. Kết quả: Độ tuổi trung bình là 65,57 ± 11,45; nam giới chiếm 88,9%. Triệu chứng phổ biến nhất là tiểu máu chiếm 88,8%. Giải phẫu bệnh cho thấy khối u đơn độc chiếm 65,2% và ung thư biểu mô tế bào chuyển tiếp chiếm 94,4%. Thang điểm VI-RADS có giá trị chẩn đoán xâm lấn cơ với diện tích dưới đường cong từ 0,865 đến 0,906 với p < 0,001. Ngưỡng cắt > 3 là điểm cắt tối ưu cho chẩn đoán xác định với diện tích dưới đường cong 0,906; độ nhạy 87,5%; độ đặc hiệu 93,7% và độ chính xác 91,6%. Ngưỡng cắt > 2 đạt hiệu quả sàng lọc tuyệt đối với độ nhạy và giá trị dự đoán âm tính đều đạt 100%. Đáng chú ý, thông số hệ số khuếch tán biểu kiến đạt giá trị chẩn đoán độc lập tốt với diện tích dưới đường cong 0,765 với p= 0,001; đóng vai trò như sinh thiết ảo hỗ trợ đắc lực cho VI-RADS khi mẫu GPB bị thiếu lớp cơ. Kết luận: Thang điểm VI- RADS có giá trị trong chẩn đoán ung thư bàng quang xâm lấn cơ với ngưỡng cắt >2 sẽ mang lại hiệu quả sàng lọc tối ưu.2026-09-25T00:00:00+07:00Copyright (c) 2026 Tạp chí Y Dược học Cần Thơhttps://tapchi.ctump.edu.vn/index.php/ctump/article/view/4759THỰC TRẠNG STRESS, LO ÂU, TRẦM CẢM VÀ MỘT SỐ YẾU TỐ LIÊN QUAN Ở NHÂN VIÊN Y TẾ TẠI TỈNH ĐỒNG THÁP NĂM 20262026-08-05T05:07:16+07:00Phạm Thị Ngọc Thubsthubvdt@gmail.comPhạm Phú Trường GiangTrương Thành NamĐặt vấn đề: Các vấn đề sức khỏe tâm thần như stress, lo âu và trầm cảm đang phổ biến ở nhân viên y tế trên toàn thế giới. Theo WHO, khoảng 1/3 bác sĩ và điều dưỡng tại các quốc gia châu Âu từng trải qua lo âu hoặc trầm cảm. Tại Việt Nam, tỷ lệ này cũng ở mức đáng lo ngại, với tỷ lệ stress, lo âu và trầm cảm lần lượt là 10,2%, 12,9% và 8,5% tại thành phố Cần Thơ. Mục tiêu nghiên cứu: Xác định tỷ lệ stress, lo âu, trầm cảm và các yếu tố liên quan ở nhân viên y tế tại tỉnh Đồng Tháp. Đối tượng và phương pháp nghiên cứu: Nghiên cứu mô tả cắt ngang ở 469 nhân viên y tế đang công tác tại Bệnh viện Đa khoa Đồng Tháp và Bệnh viện Đa khoa Sa Đéc vào tháng 01/2026, thông qua bộ câu hỏi tự điền với thang đo DASS-21, điểm của mỗi lĩnh vực stress, lo âu, trầm cảm được tính bằng tổng điểm của 7 câu hỏi tương ứng và nhân đôi. Kết quả: Tỷ lệ nhân viên y tế gặp phải rối loạn stress, lo âu, trầm cảm lần lượt là 13,0%, 25,4% và 18,8%. Các yếu tố nhóm tuổi, thâm niên công tác, áp lực từ bệnh nhân, sự hỗ trợ từ cấp trên có mối liên quan ý nghĩa thống kê với cả ba trạng thái stress, lo âu, trầm cảm. Cảm nhận về bảo hộ lao động có mối liên quan ý nghĩa thống kê với trạng thái lo âu và trầm cảm. Bên cạnh đó, nhân viên y tế nam có tỷ số chênh mắc trầm cảm cao hơn có ý nghĩa thống kê so với nữ giới (OR = 1,75; KTC 95%: 1,09-2,80; p < 0,05). Kết luận: Cơ sở y tế tuyến tỉnh với áp lực cao từ công việc, bệnh nhân và môi trường làm việc lao động đặc thù cho thấy có mối liên quan với các rối loạn stress, lo âu, trầm cảm ở nhân viên y tế. Sự quan tâm hỗ trợ từ cấp quản lý góp phần cải thiện vấn đề sức khỏe tâm thần ở nhân viên y tế.2026-09-25T00:00:00+07:00Copyright (c) 2026 Tạp chí Y Dược học Cần Thơhttps://tapchi.ctump.edu.vn/index.php/ctump/article/view/5081NGHIÊN CỨU BIẾN THỂ GIẢI PHẪU MẠCH MÁU GAN TRÊN CẮT LỚP VI TÍNH BỤNG CÓ TIÊM THUỐC CẢN QUANG2026-08-05T16:42:49+07:00Trần Nguyễn Hồng Nhungtrnghongnhung@gmail.comNguyễn Thị Giao Hạntgha@ctump.edu.vnHeijboer Roeland Jan Josefrjjheijboer@hotmail.comTrịnh Lê Hoàng Nguyêntrinhlehoangnguyen@gmail.comNguyễn Thái Huynthuy@bv.ctump.edu.vnĐặt vấn đề: Gan có hệ thống mạch máu phức tạp với nhiều biến thể giải phẫu, đóng vai trò quan trọng trong chẩn đoán hình ảnh, phẫu thuật và ghép gan. Chụp cắt lớp vi tính bụng có tiêm thuốc cản quang là phương pháp hiệu quả để đánh giá các biến thể này trước điều trị. Mục tiêu nghiên cứu: Xác định đặc điểm giải phẫu và các biến thể của hệ động mạch gan, tĩnh mạch cửa và tĩnh mạch gan trên cắt lớp vi tính bụng có tiêm thuốc cản quang. Đối tượng và phương pháp nghiên cứu: Nghiên cứu mô tả cắt ngang trên 840 bệnh nhân từ 18 tuổi trở lên được chụp cắt lớp vi tính bụng có tiêm thuốc cản quang tại khoa Chẩn đoán hình ảnh, Bệnh viện Đa khoa Trung ương Cần Thơ giai đoạn 2024-2026. Kết quả: Động mạch gan chung xuất phát từ động mạch thân tạng gặp ở 94,9% trường hợp. Giải phẫu động mạch gan điển hình theo phân loại Michels dạng 1 chiếm tỷ lệ cao nhất với 72,9%; các biến thể ngoài Michels chiếm 4,6%. Đối với giải phẫu tĩnh mạch cửa theo phân loại Covey, dạng phân nhánh điển hình gặp ở 87,1%; các biến thể gồm dạng 2, 3, 4, 5 chiếm Tỷ lệ lần lượt là 7,6%, 1,4%, 2,6%, và 1,3%. Hệ tĩnh mạch gan ghi nhận 50,7% trường hợp có thân chung giữa tĩnh mạch gan giữa và tĩnh mạch gan trái; 33,4% đối tượng có tĩnh mạch gan phải phụ đổ trực tiếp vào tĩnh mạch chủ dưới. Kết luận: Các biến thể giải phẫu mạch máu gan gặp với tỷ lệ tương đối cao. Việc nhận diện chính xác trên CLVT có vai trò quan trọng trong chẩn đoán, lập kế hoạch phẫu thuật và can thiệp, góp phần giảm nguy cơ biến chứng và nâng cao hiệu quả điều trị.2026-09-25T00:00:00+07:00Copyright (c) 2026 Tạp chí Y Dược học Cần Thơhttps://tapchi.ctump.edu.vn/index.php/ctump/article/view/4434ĐÁNH GIÁ KẾT QUẢ ĐIỀU TRỊ BẰNG LEVETIRACETAM TRÊN BỆNH NHÂN ĐỘNG KINH2026-05-25T06:51:55+07:00Trần Nguyên PhươngTNPhuonga2nd2018@gmail.comMai Nhật Quangbsquangag@gmail.comTrịnh Thị Hồng Củatthcua@ctump.edu.vnĐặt vấn đề: Động kinh là bệnh lý thần kinh mạn tính phổ biến, gây ảnh hưởng lớn đến sức khỏe và chất lượng cuộc sống người bệnh. Levetiracetam là thuốc chống động kinh thế hệ mới, được chứng minh có hiệu quả kiểm soát cơn tốt và độ an toàn cao. Tuy nhiên, tại Việt Nam, các nghiên cứu đánh giá hiệu quả điều trị của Levetiracetam ở bệnh nhân động kinh trưởng thành còn hạn chế. Mục tiêu nghiên cứu: Đánh giá kết quả điều trị của Levetiracetam trên bệnh nhân động kinh điều trị nội trú tại Bệnh viện Đa khoa Trung ương Cần Thơ. Đối tượng và phương pháp nghiên cứu: Nghiên cứu mô tả cắt ngang trên 65 bệnh nhân ≥16 tuổi được chẩn đoán động kinh, đánh giá hiệu quả kiểm soát cơn, tái phát và tác dụng không mong muốn trong thời gian theo dõi 3 tháng gần nhất. Kết quả: Nghiên cứu được thực hiện trên 65 bệnh nhân động kinh từ 16 tuổi trở lên. Sau 3 tháng điều trị bằng Levetiracetam, 81,5% bệnh nhân đạt kiểm soát cơn động kinh tốt. Tỷ lệ tái phát cơn là 27,7%, không ghi nhận trường hợp tái phát trong tháng đầu. Tác dụng không mong muốn gặp ở 40,0% bệnh nhân, chủ yếu là các biểu hiện tâm thần – hành vi và thần kinh, đa số nhẹ, thoáng qua và không cần ngưng thuốc. Kết luận: Levetiracetam cho hiệu quả kiểm soát cơn động kinh cao và dung nạp tốt ở bệnh nhân động kinh trong nghiên cứu. Thuốc là lựa chọn điều trị hiệu quả và an toàn trên bệnh nhân động kinh.2026-09-25T00:00:00+07:00Copyright (c) 2026 Tạp chí Y Dược học Cần Thơhttps://tapchi.ctump.edu.vn/index.php/ctump/article/view/4371TÌNH HÌNH TĂNG HUYẾT ÁP VÀ MỘT SỐ YẾU TỐ LIÊN QUAN ĐẾN TĂNG HUYẾT ÁP CỦA NGƯỜI DÂN TỪ 18 TUỔI TRỞ LÊN TẠI HUYỆN PHONG ĐIỀN THÀNH PHỐ CẦN THƠ NĂM 20252026-06-23T01:33:16+07:00Lê Văn Lèolvleo@ctump.edu.vnVõ Văn Thanh TuấnLê Phương Thế BảoPhạm Văn KhoaDương Nguyễn Hoàng ÂnTrương Thanh TriềuTrần Đặng HồngNguyễn Hữu HiếuVõ Văn QuangTô Văn LoanĐặt vấn đề: Bệnh không lây nhiễm đang trở thành gánh nặng lớn tại Việt Nam, đặc biệt là các bệnh tim mạch chiếm tỷ lệ cao nhất (39,5%). Tăng huyết áp là yếu tố nguy cơ chính của bệnh tim mạch, cần được kiểm soát hiệu quả trong cộng đồng. Mục tiêu nghiên cứu: Xác định tỷ lệ tăng huyết áp và tìm hiểu một số yếu tố liên quan đến tăng huyết áp ở người dân từ 18 tuổi trở lên tại huyện Phong Điền Thành Phố Cần Thơ năm 2025. Đối tượng và phương pháp nghiên cứu: Cắt ngang mô tả, cỡ mẫu là 465 người dân từ 18 tuổi trở lên. Kết quả: Tỷ lệ tăng huyết áp chung là 24,3%, tỷ lệ tăng huyết áp tăng theo tuổi, cao nhất ở nhóm trên 70 tuổi (57,1%), với nguy cơ tăng huyết áp ở nhóm tuổi này cao gấp 21,77 lần so với nhóm dưới 25 tuổi. Trình độ học vấn có liên quan nghịch với tăng huyết áp, tỷ lệ mắc cao nhất ở nhóm mù chữ (41,7%), có uống rượu bia tăng huyết áp 31%, có hút thuốc lá tăng huyết áp (36,6%), có ăn mặn tăng huyết áp (30%), những người không ăn hoa quả có tỷ lệ tăng huyết áp là (38,9%) cao hơn các nhóm còn lại, ở người ăn rau dưới 1 đơn vị/ngày có tỷ lệ mắc tăng huyết áp là 38,5% cao hơn các nhóm còn lại, những người béo phì có tỷ lệ tăng huyết áp là (42,4%) cao hơn so với các nhóm còn lại. Kết luận: Tỷ lệ tăng huyết áp chung là24,3%,tăng theo tuổi và liên quan vớihọc vấn thấp, rượu bia, hút thuốc, ăn mặn, ít rau quả và béo phì.Kết quả cho thấy cầntăng cường phòng ngừa và kiểm soát tăng huyết áp, đặc biệt ở nhóm nguy cơ cao.2026-09-25T00:00:00+07:00Copyright (c) 2026 Tạp chí Y Dược học Cần Thơhttps://tapchi.ctump.edu.vn/index.php/ctump/article/view/5242TÌNH HÌNH SỬ DỤNG KHÁNG SINH HỢP LÝ VÀ ĐỀ KHÁNG KHÁNG SINH TRONG ĐIỀU TRỊ VIÊM PHỔI CỘNG ĐỒNG TẠI BỆNH VIỆN TRƯỜNG ĐẠI HỌC Y DƯỢC CẦN THƠ NĂM 2025-20262026-08-11T05:12:44+07:00Nguyễn Trần Ái Xuân24820512481@student.ctump.edu.vnPhạm Thành SuôlTrương Hoài AnNguyễn Thiên VũTiêu Ái LinhNguyễn Trần Ái ĐăngĐặt vấn đề: Việc lựa chọn phác đồ kháng sinh hợp lý đóng vai trò then chốt trong điều trị viêm phổi cộng đồng. Mục tiêu nghiên cứu: Xác định đặc điểm sử dụng kháng sinh và tỷ lệ sử dụng kháng sinh hợp lý trong điều trị viêm phổi cộng đồng, xác định tỷ lệ vi khuẩn được phân lập trên hồ sơ bệnh án và tỷ lệ đề kháng kháng sinh chung của vi khuẩn gây bệnh viêm phổi cộng đồng tại Bệnh viện Trường Đại học Y Dược Cần Thơ năm 2025 - 2026. Đối tượng và phương pháp nghiên cứu: Nghiên cứu mô tả cắt ngang trên 194 hồ sơ bệnh án của bệnh nhân được chẩn đoán viêm phổi cộng đồng tại Khoa Nội Tổng hợp Bệnh viện Trường Đại học Y Dược Cần Thơ từ ngày 01/01/2025 đến 28/02/2026. Kết quả: Trong 194 hồ sơ bệnh án chẩn đoán mắc viêm phổi cộng đồng, các phác đồ kháng sinh ban đầu ghi nhận phối hợp 2 kháng sinh chiếm tỷ lệ cao nhất. Có 70,1% phác đồ kháng sinh kinh nghiệm phù hợp theo các khuyến cáo. Các chủng vi khuẩn phân lập được cao nhất là: Streptococcus pneumoniae (30,9%), Klebsiella pneumoniae (12,4%). Vi khuẩn đề kháng cao với nhóm beta-lactam (35 - 98%), và fluoroquinolon (70 - 79%). Kết luận: Việc sử dụng kháng sinh trong điều trị viêm phổi cộng đồng đạt được hiệu quả tối đa khi có sự phối hợp chặt chẽ giữa bác sĩ và các chuyên gia y tế cùng với sự tuân thủ nghiêm ngặt các hướng dẫn chuyên môn để giúp tối ưu hóa chỉ định và sử dụng kháng sinh hợp lý.2026-09-25T00:00:00+07:00Copyright (c) 2026 Tạp chí Y Dược học Cần Thơhttps://tapchi.ctump.edu.vn/index.php/ctump/article/view/4650NGHIÊN CỨU ĐẶC ĐIỂM LÂM SÀNG, CẬN LÂM SÀNG, KẾT CỤC THAI KỲ VÀ MỘT SỐ YẾU TỐ LIÊN QUAN Ở SẢN PHỤ CÓ BIỂU ĐỒ TIM THAI LOẠI II2026-08-08T02:51:19+07:00Lâm Đức Tâmldtam@ctump.edu.vnLê Nguyễn Trọng NhânTăng Thị Ngọc VânPhạm Thị Thu TrangĐặt vấn đề: Quá trình chuyển dạ là một thử thách sinh lý đầy căng thẳng đối với thai nhi, đòi hỏi sự theo dõi sát sao từ nhân viên y tế để phát hiện sớm các nguy cơ đe dọa sức khỏe. Mục tiêu nghiên cứu: Mô tả đặc điểm lâm sàng, cận lâm sàng, đánh giá kết cục thai kỳ và một yếu tố liên quan của sản phụ có biểu đồ tim thai loại II. Đối tượng và phương pháp nghiên cứu: Nghiên cứu tiến hành trên 310 thai phụ có CTG nhóm II tại giai đoạn 1 chuyển dạ ở Khoa phụ sản, Bệnh viện Đa khoa Bình Dương trong thời gian nghiên cứu từ năm 5/2025 – 7/2026. Kết quả: Tuổi trung bình là 27,69 ± 7,35 tuổi. Phần lớn đối tượng không có bệnh lý nền (95,8%) và không mắc bệnh lý thai kỳ (87,8%). Tỷ lệ ối vỡ chiếm 59,0%, trong đó 27,9% trường hợp có màu sắc nước ối bất thường. Về đặc điểm CTG, nhịp giảm bất định chiếm ưu thế với 92,9%, tim thai căn bản trong khoảng 110–160 lần/phút đạt 74,5%. Về kết cục thai kỳ, tỷ lệ mổ lấy thai là 47,1% (chỉ định do suy thai chiếm 31,6%); 87,4% trẻ có điểm Apgar 1 phút ≥ 7 và 1,9% trường hợp phải điều trị tại NICU. Phân tích đa biến chỉ ra các yếu tố liên quan có ý nghĩa thống kê làm tăng nguy cơ kết cục sơ sinh bất lợi gồm: bệnh lý nền của mẹ (OR = 14,17), ối vỡ (OR = 4,26), bệnh lý thai kỳ (OR = 2,77) và mổ lấy thai (OR = 2,70). Kết luận: Đặc điểm lâm sàng và cận lâm sàng nổi bật với tình trạng ối vỡ cùng dạng nhịp giảm bất định chiếm đa số. Phân tích mô hình đa biến xác định bệnh lý nền của mẹ, ối vỡ, bệnh lý thai kỳ và mổ lấy thai là các yếu tố liên quan làm gia tăng nguy cơ dẫn đến kết cục sơ sinh bất lợi.2026-09-25T00:00:00+07:00Copyright (c) 2026 Tạp chí Y Dược học Cần Thơhttps://tapchi.ctump.edu.vn/index.php/ctump/article/view/5074NGHIÊN CỨU ĐẶC ĐIỂM LÂM SÀNG, CẬN LÂM SÀNG, CÁC YẾU TỐ LIÊN QUAN Ở THAI PHỤ ĐÁI THÁO ĐƯỜNG THAI KỲ TẠI BỆNH VIỆN ĐA KHOA NINH THUẬN NĂM 2025 - 20262026-07-11T03:41:35+07:00Hồ Thị Thu Hằnghtthang@ctump.edu.vnNgũ Quốc Vĩnqvi@ctump.edu.vnNguyễn Mạnh Khương24210511971@student.ctump.edu.vnĐặt vấn đề: Khoảng 14% thai phụ trên toàn cầu mắc đái tháo đường thai kỳ. Đái tháo đường thai kỳ có liên quan đến các kết cục thai kỳ bất lợi bao gồm sinh non, sinh mổ lần đầu và tiền sản giật. Tiếp xúc với tình trạng tăng đường huyết của mẹ trước khi sinh dẫn đến tăng insulin máu ở thai nhi, làm tăng nguy cơ mắc chứng to đầu thai, hạ đường huyết ở trẻ sơ sinh, tăng bilirubin máu. Mục tiêu nghiên cứu: Mô tả đặc điểm lâm sàng, cận lâm sàng và một số yếu tố liên quan của thai phụ đái tháo đường thai kỳ. Đối tượng và phương pháp nghiên cứu: Nghiên cứu cắt ngang trên 485 thai phụ đến khám và quản lý thai tại Bệnh viện Đa khoa tỉnh Ninh Thuận. Tất cả các đối tượng nghiên cứu đều được sàng lọc đái tháo đường thai kỳ bằng nghiệm pháp dung nạp glucose đường uống 75 g ở tuổi thai 24–28 tuần. Kết quả: Tỷ lệ đái tháo đường thai kỳ ở phụ nữ có thai là 18,6%. Độ tuổi trung bình là 32,7 ± 5,65 tuổi, tỷ lệ thai phụ thừa cân và có mức tăng cân trên >12kg chiếm lần lượt là 26,7% và 36,8%. Có mối liên quan giữa đái tháo đường thai kỳ với phụ nữ có tiền sử đái tháo đường thai kỳ trước đó, sẩy thai, tăng cân trong thai kỳ, thừa cân trước khi mang thai (p < 0,05). Kết luận: Tỷ lệ đái tháo đường thai kỳ ở mức cao, lên tới 18,6%. Do đó cần quan tâm tầm soát.2026-09-25T00:00:00+07:00Copyright (c) 2026 Tạp chí Y Dược học Cần Thơhttps://tapchi.ctump.edu.vn/index.php/ctump/article/view/5077ĐÁNH GIÁ KẾT QUẢ ĐIỀU TRỊ VÀ VAI TRÒ CỦA NỒNG ĐỘ PROCALCITONIN, CRP VÀ D-DIMER TRONG TIÊN LƯỢNG BỆNH NHÂN VIÊM TỤY CẤP TẠI BỆNH VIỆN ĐA KHOA VĨNH LONG2026-07-15T17:05:50+07:00Nguyễn Vũ Phươngvuphuongtbvl1986@gmail.comKha Hữu NhânLê Thanh ĐứcTrần Phúc Nguyênphucnguyen.pntpn280794@gmail.comLê Trung HiếuĐoàn Lê Quang Thắngdoanlequangthang1999@gmail.comĐặt vấn đề: Viêm tụy cấp là một bệnh lý cấp cứu nội - ngoại khoa rất thường gặp, với đặc điểm diễn tiến nhanh, phức tạp, đe dọa trực tiếp đến tính mạng và sức khỏe của bệnh nhân. Nhiều nghiên cứu đã chứng minh vai trò Procalcitonin, Protein phản ứng C và D-dimer trong việc dự báo sớm diễn tiến viêm tụy cấp. Mục tiêu nghiên cứu: Đánh giá kết quả điều trị, vai trò của nồng độ Procalcitonin, CRP và D-dimer trong tiên lượng ở bệnh nhân viêm tụy cấp tại Bệnh viện Đa khoa Vĩnh Long. Đối tượng và phương pháp nghiên cứu: Nghiên cứu mô tả cắt ngang có phân tích trên 40 bệnh nhân viêm tụy cấp điều trị tại khoa Nội Tiêu hóa bệnh viện Đa khoa Vĩnh Long từ tháng 9/2025 đến 1/2026. Kết quả: Tuổi trung bình 45,2±20,3 tuổi (18-87 tuổi), nam chiếm 72,5%, trong đó viêm tụy cấp mức độ trung bình-nặng chiếm 70%, với số ngày điều trị trung bình 8,2±3,0, không có bệnh nhân tử vong. Giá trị tiên lượng tiên lượng viêm tụy cấp mức độ nặng của CRP: diện tích dưới đường cong ROC (AUC)=0,790, độ nhạy là 64%, độ đặc hiệu là 66%, khoảng tin cậy 95% (KTC 95%): 0,051-0,870. Procalcitonin: AUC=0,704, độ nhạy 67%, độ đặc hiệu 83%, KTC 95%: 0,052-0,880. D-dimer: AUC=0,804, độ nhạy là 92%, độ đặc hiệu là 50%, KTC 95%: 0,650-0,950. Kết luận: nồng độ Procalcitonin, CRP và D-dimer có giá trị hỗ trợ tiên lượng trong tiên lượng vêm tụy cấp trung bình và nặng.2026-09-25T00:00:00+07:00Copyright (c) 2026 Tạp chí Y Dược học Cần Thơhttps://tapchi.ctump.edu.vn/index.php/ctump/article/view/5097TÌNH HÌNH SỬ DỤNG KHÁNG SINH HỢP LÝ TRONG ĐIỀU TRỊ NỘI TRÚ TẠI MỘT BỆNH VIỆN Ở THÀNH PHỐ CẦN THƠ NĂM 20252026-07-15T17:16:49+07:00Tiêu Ái Linhailinh.pharm@gmail.comNguyễn Thiên VũĐỗ Hữu HiếuHồ Gia HảoNguyễn Trần Ái XuânMai Phương MaiPhạm Thành Suôlptsuol@ctump.edu.vnĐặt vấn đề: Sử dụng kháng sinh không hợp lý là nguyên nhân chính thúc đẩy kháng thuốc, làm giảm hiệu quả điều trị và gia tăng chi phí y tế. Mục tiêu nghiên cứu: Xác định đặc điểm và tỷ lệ sử dụng kháng sinh hợp lý trong điều trị nội trú tại một bệnh viện ở thành phố Cần Thơ năm 2025. Đối tượng và phương pháp nghiên cứu: Nghiên cứu mô tả cắt ngang hồi cứu được thực hiện 312 hồ sơ bệnh án của bệnh nhân nội trú có chỉ định sử dụng kháng sinh nhằm xác định đặc điểm sử dụng kháng sinh và xác định tỷ lệ sử dụng kháng sinh hợp lý chung, việc sử dụng kháng sinh được xem là hợp lý khi đồng thời đáp ứng các tiêu chí về về chỉ định, liều dùng, đường dùng, thời gian sử dụng, phối hợp kháng sinh và chuyển đổi kháng sinh. Kết quả: Nhóm beta-lactam chiếm tỷ lệ sử dụng cao nhất (59,8%), tỷ lệ bệnh nhân có thời gian sử dụng kháng sinh ≤ 7 ngày (60,9%) và ưu tiên đơn trị liệu (56,1%). Phần lớn trường hợp không thay đổi phác đồ, chiếm (61,9%). Trong số các trường hợp có thay đổi, phần lớn chỉ thay đổi 1 lần chiếm (66,4%) do không đáp ứng điều trị với kháng sinh trước đó. Tỷ lệ bệnh nhân đáp ứng điều trị với tình trạng đỡ/giảm triệu chứng chiếm cao nhất (92,6%). Tỷ lệ sử dụng kháng sinh hợp lý chung đạt (72,8%). Kết luận: Sử dụng kháng sinh tại bệnh viện nhìn chung đạt mức hợp lý khá cao nhưng vẫn cần tối ưu hóa thông qua tăng cường xét nghiệm vi sinh và triển khai chương trình quản lý kháng sinh.2026-09-25T00:00:00+07:00Copyright (c) 2026 Tạp chí Y Dược học Cần Thơhttps://tapchi.ctump.edu.vn/index.php/ctump/article/view/4450MENTORING NGHIÊN CỨU KHOA HỌC CHO GIẢNG VIÊN ĐIỀU DƯỠNG TRẺ: NGHIÊN CỨU TÌNH HUỐNG TẠI TRƯỜNG ĐẠI HỌC Y KHOA PHẠM NGỌC THẠCH2026-06-20T04:11:36+07:00Đỗ Thị Hàdoha@pnt.edu.vnPhan Thị Mỹ Trinhtrinhptm@pnt.edu.vnĐặt vấn đề: Mentoring nghiên cứu khoa học góp phần phát triển năng lực học thuật của giảng viên điều dưỡng trẻ. Mục tiêu nghiên cứu: Mô tả quá trình mentoring cho một giảng viên trẻ tại Trường Đại học Y khoa Phạm Ngọc Thạch, những thay đổi về năng lực học thuật, kết quả và bài học kinh nghiệm. Đối tượng và phương pháp nghiên cứu: Nghiên cứu tình huống mô tả quá trình mentoring từ năm 2020 đến 2026 giữa một mentor có kinh nghiệm và một giảng viên điều dưỡng trẻ. Dữ liệu gồm nhật ký mentoring, hoạt động học thuật và phản hồi của mentee. Kết quả: Mentee cải thiện kỹ năng nghiên cứu và tính tự chủ; chủ trì hoặc tham gia 04 đề tài, công bố 08 bài báo, hướng dẫn 02 khóa luận; đạt giải Hội nghị Khoa học tuổi trẻ ngành Y tế toàn quốc năm 2024, nhận Bằng khen của Hiệp hội Điều dưỡng Việt Nam và danh hiệu Điều dưỡng viên tiêu biểu toàn quốc năm 2025. Sự đồng hành linh hoạt, môi trường hỗ trợ và tính chủ động góp phần vào kết quả này. Kết luận: Mentoring kết hợp hình thức chính thức và không chính thức, cùng sự hỗ trợ liên tục của mentor, có thể góp phần phát triển năng lực học thuật và nghề nghiệp của giảng viên trẻ.2026-09-25T00:00:00+07:00Copyright (c) 2026 Tạp chí Y Dược học Cần Thơhttps://tapchi.ctump.edu.vn/index.php/ctump/article/view/5042THỰC TRẠNG VÀ CÁC VẤN ĐỀ TỒN TẠI TRONG NĂNG LỰC LÂM SÀNG CHÂM CỨU CỦA SINH VIÊN Y HỌC CỔ TRUYỀN VIỆT NAM: NGHIÊN CỨU ĐỊNH TÍNH THEO PHƯƠNG PHÁP LÝ THUYẾT NỀN2026-07-15T05:23:38+07:00Phạm Duy Đứcpdduc@ctump.edu.vnGuo YiHứa Hồng Hiểuhhhieu@ctu.edu.vnĐặt vấn đề: Châm cứu là phương pháp điều trị không dùng thuốc quan trọng trong Y học cổ truyền Việt Nam, nhưng năng lực lâm sàng châm cứu của sinh viên sau tốt nghiệp và các vấn đề trong đào tạo chưa được khảo sát hệ thống. Mục tiêu nghiên cứu: Mô tả thực trạng năng lực lâm sàng châm cứu của sinh viên Y học cổ truyền mới tốt nghiệp và phân tích các vấn đề tồn tại trong hệ thống đào tạo ảnh hưởng đến năng lực này. Đối tượng và phương pháp nghiên cứu: Nghiên cứu định tính theo phương pháp lý thuyết nền (Grounded Theory) kết hợp phỏng vấn lấy vấn đề làm trung tâm (PCI) trên 38 đối tượng (chuyên gia, bác sĩ lâm sàng, giảng viên, sinh viên mới tốt nghiệp) tại 7 tỉnh/thành thuộc ba miền Việt Nam, 2024–2025. Dữ liệu được mã hóa ba cấp bằng Atlas.ti với đồng thuận giữa hai người mã hóa. Kết quả: 38 đối tượng cung cấp 432 đoạn dữ liệu hữu hiệu. Về thực trạng năng lực, xác định ba phạm trù: 1. Thiếu năng lực đánh giá hiệu quả châm cứu và năng lực bản thân; 2. Hạn chế toàn diện trong chẩn đoán, điều trị và xử trí lâm sàng; 3. Hạn chế kỹ năng định vị, thao tác kim và phối huyệt. Về vấn đề đào tạo, xác định ba phạm trù: 1. Sinh viên thiếu năng lực phát triển nghề nghiệp cá nhân; 2. Nguồn lực và chương trình đào tạo lâm sàng hạn chế; 3. Lý thuyết và thực hành thiếu liên kết và đồng thuận. Kết luận: Sinh viên Y học cổ truyền Việt Nam sau tốt nghiệp còn nhiều hạn chế trong năng lực lâm sàng châm cứu, đặc biệt về chẩn đoán, biện chứng luận trị, thao tác kim và tự đánh giá. Ưu tiên hàng đầu là xây dựng bộ công cụ đánh giá năng lực châm cứu chuẩn hóa – điều kiện tiên quyết để Chuẩn năng lực theo Quyết định 3159/QĐ-BYT phát huy tác dụng.2026-09-25T00:00:00+07:00Copyright (c) 2026 Tạp chí Y Dược học Cần Thơhttps://tapchi.ctump.edu.vn/index.php/ctump/article/view/4998NGHIÊN CỨU ĐẶC ĐIỂM LÂM SÀNG VÀ KẾT QUẢ ĐIỀU TRỊ MÀY ĐAY MẠN TÍNH BẰNG BILASTINE 20MG TẠI BỆNH VIỆN DA LIỄU THÀNH PHỐ CẦN THƠ NĂM 2025-20262026-07-07T02:14:03+07:00Thạch Minh Huydrhuydalieu@gmail.comNguyễn Lê BằngBsnguyenlebangdalieu0801@gmail.comNguyễn Trần Anh TuấnNguyễn Thị Lệ Quyênqnnguyenthile@gmail.comĐặt vấn đề: Mày đay mạn tính là bệnh da mạn tính thường gặp, gây ngứa, sẩn phù tái diễn kéo dài và ảnh hưởng đáng kể đến chất lượng cuộc sống. Bilastine 20 mg là thuốc kháng histamine H1 thế hệ hai không an thần, được khuyến cáo trong điều trị mày đay mạn tính. Mục tiêu nghiên cứu: Mô tả đặc điểm lâm sàng và đánh giá kết quả điều trị mày đay mạn tính bằng bilastine 20 mg. Đối tượng và phương pháp nghiên cứu: Nghiên cứu mô tả cắt ngang trên 50 bệnh nhân mày đay mạn tính tự phát điều trị bằng bilastine 20 mg/ngày tại Bệnh viện Da liễu thành phố Cần Thơ năm 2025–2026. Kết quả: Ngứa và sẩn phù gặp ở 100% bệnh nhân. 54,0% bệnh nhân mày đay mạn tính không có yếu tố khởi phát. Điểm UAS7 giảm từ 5,52 ± 1,15 ban đầu xuống 2,05 ± 0,85 sau 2 tuần và 0,65 ± 0,70 sau 4 tuần (p < 0,001). Sau 4 tuần, 100% bệnh nhân đạt mức bệnh nhẹ hoặc hết triệu chứng. Điểm DLQI giảm từ 13,2 ± 3,4 xuống 0,9 ± 0,8; 88% bệnh nhân không ảnh hưởng hoặc chỉ ảnh hưởng ít đến chất lượng cuộc sống. Tác dụng không mong muốn thấp (6%), chủ yếu nhẹ, không cần ngừng thuốc. Kết luận: Bilastine 20 mg/ngày hiệu quả và an toàn trong điều trị mày đay mạn tính, giúp cải thiện rõ rệt triệu chứng và chất lượng cuộc sống.2026-09-25T00:00:00+07:00Copyright (c) 2026 Tạp chí Y Dược học Cần Thơhttps://tapchi.ctump.edu.vn/index.php/ctump/article/view/5010NGHIÊN CỨU ĐẶC ĐIỂM LÂM SÀNG VÀ PHÂN LOẠI SẸO LÕM TẠI BỆNH VIỆN DA LIỄU THÀNH PHỐ CẦN THƠ NĂM 2025-20262026-08-08T16:09:08+07:00Nguyễn Mạc Thanh Thanh24210911751@student.ctump.edu.vnHuỳnh Văn Báhvba@ctump.edu.vnPhạm Văn HàNguyễn Lê BằngĐặt vấn đề: Sẹo lõm là vấn đề thường gặp, tuy không gây biến chứng nguy hiểm, nhưng do vị trí tổn thương thường ở mặt nên gây trở ngại lớn về thẩm mỹ, tâm lý người bệnh. Mục tiêu nghiên cứu: Mô tả đặc điểm lâm sàng và phân loại sẹo lõm tại Bệnh viện Da liễu thành phố Cần Thơ năm 2025-2026. Đối tượng và phương pháp nghiên cứu: Nghiên cứu mô tả cắt ngang trên 56 bệnh nhân sẹo lõm tại Bệnh viện Da liễu thành phố Cần Thơ từ 04/2025 đến 02/2026. Kết quả: Độ tuổi trung bình của người bệnh là 26,45 ± 7,15, nhóm tuổi từ 21-30 chiếm Tỷ lệ nhiều nhất (55,4%). Nữ giới chiếm Tỷ lệ nhiều hơn (58,9%). Độ tuổi xuất hiện sẹo lõm trung bình là 18,54 ± 3,58. Mụn trứng cá là nguyên nhân gây sẹo thường gặp nhất (83,9%). Vùng má là vị trí thường gặp nhất (45/56 bệnh nhân). Loại sẹo thường gặp nhất là sẹo boxcar (87,5%); 48,2% người bệnh có sẹo hỗn hợp. Đa số người bệnh có sẹo lõm mức độ 4 (46,4%) theo thang điểm Goodman và Baron định tính, số lượng nhiều > 20 sẹo (64,3%). Tuổi ≥ 30 và nguyên nhân sẹo do thủy đậu, chấn thương được ghi nhận có liên quan đến mức độ sẹo mức 4 (p lần lượt là 0,024 và 0,008). Kết luận: Sẹo lõm chủ yếu do mụn trứng cá gây ra nên đa số gặp ở độ tuổi thanh thiếu niên, sẹo boxcar thường gặp nhất, vùng má là vị trí thường gặp nhất. Tuổi ≥ 30, sẹo lõm do thủy đậu, chấn thương nặng hơn tuổi nhỏ hơn và sẹo lõm do mụn trứng cá.2026-09-25T00:00:00+07:00Copyright (c) 2026 Tạp chí Y Dược học Cần Thơhttps://tapchi.ctump.edu.vn/index.php/ctump/article/view/4973ĐÁNH GIÁ KẾT QUẢ ĐIỀU TRỊ ĐỨT THẦN KINH GIỮA VÙNG 1/3 DƯỚI CẲNG TAY VÀ CỔ TAY BẰNG KHÂU NỐI VI PHẪU TẠI CẦN THƠ NĂM 2025-20262026-08-07T09:38:14+07:00Thạch Ngọc Anh Duyduypro7535@gmail.comPhạm Đăng Ninhphamdangninh103@gmail.comHoàng Minh Túhmtu@ctump.edu.vnĐặt vấn đề: Đứt dây thần kinh giữa vùng 1/3 dưới cẳng tay và cổ tay là tổn thương ngoại vi thường gặp ở chi trên, gây rối loạn vận động tinh tế, giảm chức năng cầm nắm và mất cảm giác vùng gan tay. Nếu điều trị muộn, bệnh nhân sẽ suy giảm chức năng bàn tay, từ đó ảnh hưởng đến chất lượng cuộc sống. Vi phẫu hiện là phương pháp điều trị tiêu chuẩn vàng, song các nghiên cứu tại khu vực Đồng bằng sông Cửu Long về lĩnh vực này còn hạn chế. Mục tiêu nghiên cứu: Mô tả đặc điểm lâm sàng và đánh giá kết quả khâu nối vi phẫu dây thần kinh giữa ở bệnh nhân đứt thần kinh giữa vùng 1/3 dưới cẳng tay và cổ tay. Đối tượng và phương pháp nghiên cứu: Nghiên cứu mô tả loạt ca bệnh trên 30 bệnh nhân được phẫu thuật tại Trung tâm Chấn thương Chỉnh hình – Bệnh viện Đa khoa Trung ương Cần Thơ. Kết quả: Nam giới chiếm đa số (26/30 trường hợp), tuổi trung bình 36,8 ± 2.65(dao động 8–65 tuổi). Nguyên nhân phổ biến nhất là do kính cắt (66,7%). Toàn bộ bệnh nhân có tổn thương gân cơ phối hợp; tổn thương bó mạch gặp ở 50% và tổn thương thần kinh trụ ở 30% trường hợp. Tất cả bệnh nhân được phẫu thuật vi phẫu trong vòng 72 giờ sau chấn thương. Thời gian theo dõi trung bình 8,5 tháng. Tỷ lệ phục hồi chức năng đạt mức tốt trở lên là 93,3%. Kết luận: Đứt dây thần kinh giữa vùng cẳng tay và cổ tay chủ yếu gặp ở nam giới trong độ tuổi lao động, nguyên nhân thường do vật sắc nhọn và hay kèm tổn thương gân cơ, mạch máu. Điều trị vi phẫu sớm mang lại kết quả phục hồi chức năng khả quan, đặc biệt ở nhóm bệnh nhân trẻ tuổi và ít tổn thương phối hợp.2026-09-25T00:00:00+07:00Copyright (c) 2026 Tạp chí Y Dược học Cần Thơhttps://tapchi.ctump.edu.vn/index.php/ctump/article/view/4999ĐẶC ĐIỂM LÂM SÀNG, HÌNH ẢNH HỌC VÀ KẾT QUẢ PHẪU THUẬT U MÀNG NÃO ĐỘ II, III TẠI BỆNH VIỆN ĐA KHOA TRUNG ƯƠNG CẦN THƠ NĂM 2024–20262026-09-15T01:51:36+07:00Nguyễn Minh Thọ23310411775@student.ctump.edu.vnPhạm Việt MỹNguyễn Duy LinhHà Thoại KỳTrần Thiện Khiêmthienkhiembvcr@gmail.comNguyễn Đức TríĐặt vấn đề: U màng não độ II và III là nhóm u thần kinh trung ương tiến triển nhanh, xâm lấn và có tỷ lệ tái phát cao; phẫu thuật cắt bỏ triệt để là mấu chốt để kiểm soát bệnh. Mục tiêu nghiên cứu: Mô tả đặc điểm lâm sàng, hình ảnh học và kết quả phẫu thuật u màng não độ II, III tại Bệnh viện Đa khoa Trung ương Cần Thơ (2024–2026). Đối tượng và phương pháp nghiên cứu: Nghiên cứu mô tả tiến cứu theo dõi dọc 30 bệnh nhân có giải phẫu bệnh sau mổ là u màng não độ II, III theo tiêu chuẩn WHO 2016 tại Bệnh viện Đa khoa Trung ương Cần Thơ từ năm 2024 đến 2026. Kết quả: Tuổi trung bình 58,2 ± 11,8 tuổi; nhóm > 60 tuổi (53,3%); nữ chiếm 73,3%. Triệu chứng khởi phát chủ yếu là đau đầu (70,0%), động kinh/co giật (26,7%); 23,3% trường hợp phát hiện tình cờ. Ghi nhận 86,7% khối u ở vòm sọ, 53,3% ngấm thuốc không đồng nhất, 56,7% bờ không đều, 90,0% phù não quanh u diện rộng, 83,3% có dấu hiệu đuôi màng cứng và 26,7% xâm lấn xương vòm sọ. Mức độ cắt u đạt Simpson I và II lần lượt là 56,7% và 43,3%. 3 tháng sau mổ, 100,0% bệnh nhân còn sống và chưa ghi nhận u tiến triển hoặc tái phát; 73,3% bệnh nhân phục hồi thần kinh tốt (KPS ≥ 80). Vị trí khối u ở vòm sọ có mối liên quan với khả năng phẫu thuật lấy u đạt mức Simpson I (p = 0,024). Kết luận: Vi phẫu cắt triệt để u là phương pháp an toàn, hiệu quả, phục hồi chức năng thần kinh sớm sau mổ. Vị trí khối u ở vòm sọ là yếu tố thuận lợi có ý nghĩa giúp đạt mức độ lấy u toàn bộ Simpson I.2026-09-25T00:00:00+07:00Copyright (c) 2026 Tạp chí Y Dược học Cần Thơhttps://tapchi.ctump.edu.vn/index.php/ctump/article/view/5181NGHIÊN CỨU ĐẶC ĐIỂM LÂM SÀNG, CẬN LÂM SÀNG VÀ KẾT QUẢ PHẪU THUẬT TRIỆT ĐỂ ĐIỀU TRỊ UNG THƯ BUỒNG TRỨNG NGUYÊN PHÁT GIAI ĐOẠN I-IIIA TẠI BỆNH VIỆN UNG BƯỚU THÀNH PHỐ CẦN THƠ2026-08-24T04:14:21+07:00Lê Hoàng Vinhhoangvinhydk37@gmail.comVõ Huỳnh TrangHuỳnh Thảo LuậtĐặt vấn đề: Ung thư buồng trứng là một trong những loại ung thư phụ khoa chiếm tỷ lệ cao và gây tử vong nhiều. Phẫu thuật triệt để có vai trò quan trọng trong việc điều trị và kéo dài thời gian sống còn cho người bệnh. Mục tiêu nghiên cứu: Mô tả đặc điểm lâm sàng, cận lâm sàng và đánh giá kết quả phẫu thuật triệt để điều trị ung thư buồng trứng nguyên phát giai đoạn I-IIIA. Đối tượng và phương pháp nghiên cứu: Mô tả cắt ngang và can thiệp lâm sàng không nhóm chứng trên 31 bệnh nhân ung thư buồng trứng nguyên phát được phẫu thuật triệt để tại bệnh viện Ung bướu thành phố Cần Thơ từ tháng 01/2025 đến tháng 05/2026. Kết quả: Tuổi 55,3 ± 12,4, đa số giai đoạn I (54,8%); đau bụng vùng hạ vị chiếm cao nhất (77,4%); CA-12.5 tăng chiếm 83,9%; chụp cắt lớp vi tính bụng, tiểu khung có cản quang, kích thước u 14,3 ± 5,9 cm, dạng hỗn hợp chiếm 67,7%; sinh thiết lạnh phù hợp giải phẫu bệnh sau mổ đạt 87,1%, bướu biểu mô buồng trứng chiếm 83,9%. Thời gian phẫu thuật 110 ± 43 phút, giai đoạn II kéo dài hơn giai đoạn I, không phụ thuộc kích thước u. Không ghi nhận tai biến trong mổ, tai biến sau mổ gồm nhiễm trùng vết mổ thành bụng (3,2%) và mỏm cắt âm đạo (3,2%), đều đáp ứng với điều trị nội khoa. Kết quả phẫu thuật theo Clavein-Dindo: tốt 93,5%, khá 6,5%, không có trung bình, kém. Kết luận: Ung thư buồng trứng nguyên phát giai đoạn I–IIIA thường gặp ở phụ nữ lớn tuổi, biểu hiện chủ yếu bằng đau hạ vị, CA12.5 tăng và u dạng hỗn hợp trên hình ảnh học. Phẫu thuật triệt để đạt kết quả tốt, an toàn với tỷ lệ biến chứng thấp và không ghi nhận tai biến trong mổ.2026-09-25T00:00:00+07:00Copyright (c) 2026 Tạp chí Y Dược học Cần Thơhttps://tapchi.ctump.edu.vn/index.php/ctump/article/view/4794NGHIÊN CỨU ĐẶC ĐIỂM LÂM SÀNG VÀ HÌNH ẢNH HỌC Ở BỆNH NHÂN NHỒI MÁU NÃO CẤP2026-08-10T04:16:26+07:00Phạm Chí Hiếu24810732512@student.ctump.edu.vnLý Ngọc TúNguyễn Thành Nhuntnhu@ctump.edu.vnĐặt vấn đề: Nhồi máu não cấp là nguyên nhân hàng đầu gây tử vong và tàn phế. Việc đánh giá mối tương quan giữa đặc điểm lâm sàng và hình ảnh học có ý nghĩa quan trọng trong phân tầng mức độ nặng và tiên lượng bệnh. Mục tiêu nghiên cứu: Mô tả đặc điểm lâm sàng, hình ảnh học và phân tích mối tương quan giữa đặc điểm lâm sàng và hình ảnh học. Đối tượng và phương pháp nghiên cứu: Nghiên cứu mô tả cắt ngang có phân tích trên 125 bệnh nhân tại Bệnh viện Đa khoa Trung ương Cần Thơ. Kết quả: Tuổi trung bình 65,7 ± 12,0. Nữ chiếm 51,2%. 75,2% bệnh nhân nhập viện trong 24 giờ đầu. Triệu chứng nổi bật là yếu/liệt chi (92,8%), liệt dây VII trung ương (48,0%) và mất ngôn ngữ (40,8%). NIHSS trung bình - nặng chiếm 56,0%. Có mối tương quan có ý nghĩa thống kê giữa mức độ nặng NIHSS với vị trí động mạch tắc (p < 0,001) và kích thước tổn thương (OR = 3,47; KTC 95%: 1,53 - 7,89; p = 0,002). Nhóm NIHSS trung bình - nặng chủ yếu tắc động mạch não giữa và có tổn thương ≥ 15 mm. Kết luận: Nghiên cứu đã làm rõ các đặc điểm lâm sàng và hình ảnh học ở bệnh nhân nhồi máu não cấp, qua đó khẳng định sự tương quan giữa mức độ nặng theo thang điểm NIHSS với vị trí động mạch tắc nghẽn và kích thước tổn thương.2026-09-25T00:00:00+07:00Copyright (c) 2026 Tạp chí Y Dược học Cần Thơhttps://tapchi.ctump.edu.vn/index.php/ctump/article/view/4370ĐẶC ĐIỂM LÂM SÀNG VÀ MỘT SỐ YẾU TỐ LIÊN QUAN ĐẾN VIÊM MÔ BÀO TẠI BỆNH VIỆN DA LIỄU THÀNH PHỐ CẦN THƠ2026-05-25T04:56:17+07:00Nguyễn Hoàng ViệtPhạm Thị Kim MaiBùi Thị Cẩm TiênTrần Lan ChiNguyễn Thanh TâmLạc Thị Kim Ngânltkngan@ctump.edu.vnĐặt vấn đề: Viêm mô bào là nhiễm trùng da và mô mềm thường gặp, chẩn đoán chủ yếu dựa vào biểu hiện lâm sàng và có thể diễn tiến nặng nếu không được phát hiện, điều trị kịp thời. Tại Cần Thơ và khu vực đồng bằng sông Cửu Long, bệnh có xu hướng được ghi nhận ngày càng nhiều, trong khi dữ liệu cập nhật về đặc điểm lâm sàng và một số yếu tố liên quan còn hạn chế. Mục tiêu nghiên cứu: Mô tả chín đặc điểm lâm sàng và khảo sát một số yếu tố liên quan đến viêm mô bào tại Bệnh viện Da liễu Thành phố Cần Thơ năm 2024-2025. Đối tượng và phương pháp nghiên cứu: Nghiên cứu mô tả cắt ngang trên 32 bệnh nhân viêm mô bào tại Bệnh viện Da liễu thành phố Cần Thơ từ tháng 12/2024 đến tháng 12/2025. Kết quả: Chín đặc điểm lâm sàng nổi bật: sốt nhẹ 37,538°C (56,3%), tổn thương chi dưới (68,8%), sang thương đơn lẻ (93,8%), kích thước 2-5 cm (62,5%), có mủ (68,8%), đau nhức (100%), mảng đỏ (84,4%); thời gian triệu chứng trước nhập viện <3 ngày (62,5%). Một số yếu tố liên quan: đái tháo đường với số lượng sang thương (p=0,011) và nhiệt độ (p=0,047); bệnh đồng mắc với nhiệt độ (p=0,037) và số lượng sang thương (p=0,044); bơi lội với số lượng (p=0,006) và kích thước sang thương (p=0,001). Kết luận: Viêm mô bào thường gặp ở nhóm tuổi trên 40 với lâm sàng điển hình ở chi dưới kèm sốt nhẹ gây mủ và đau nhức với tổn thương dạng mảng đỏ, đái tháo đường, bệnh đồng mắc và bơi lội có liên quan đến số lượng, kích thước sang thương và nhiệt độ trước vào viện.2026-09-25T00:00:00+07:00Copyright (c) 2026 Tạp chí Y Dược học Cần Thơhttps://tapchi.ctump.edu.vn/index.php/ctump/article/view/5211YẾU TỐ ẢNH HƯỞNG KẾT QUẢ ĐIỀU TRỊ SỎI THẬN BẰNG NỘI SOI TÁN SỎI ỐNG SOI MỀM TẠI BỆNH VIỆN TRƯỜNG ĐẠI HỌC Y DƯỢC CẦN THƠ2026-07-15T15:02:51+07:00Quách Võ Tấn Phátqvtphat@ctump.edu.vnTrần Huỳnh TuấnLê Quang TrungDương Văn HuynhĐặt vấn đề: Nội soi niệu quản thận ngược dòng bằng ống soi mềm tán sỏi laser (RIRS) đã trở thành một trong những lựa chọn điều trị hàng đầu nhờ hiệu quả cao và tính an toàn. Tuy nhiên, kết quả phẫu thuật chịu ảnh hưởng bởi nhiều yếu tố liên quan đến đặc tính sỏi và giải phẫu đài bể thận. Mục tiêu nghiên cứu: Đánh giá kết quả điều trị và khảo sát các yếu tố ảnh hưởng đến kết quả sạch sỏi trong điều trị sỏi thận bằng phương pháp nội soi ngược dòng tán sỏi bằng ống soi mềm tại Bệnh viện Trường Đại học Y Dược Cần Thơ. Đối tượng và phương pháp nghiên cứu: Nghiên cứu can thiệp lâm sàng không nhóm chứng, tiến cứu trên 75 bệnh nhân sỏi thận được điều trị bằng RIRS tại Bệnh viện Trường Đại học Y Dược Cần Thơ từ tháng 05/2025 đến 05/2026. Kết quả: Tuổi trung bình là 50,4 ± 10,7 tuổi, nam giới chiếm 54,7%. Tỷ lệ thành công chung của phẫu thuật đạt 90,7% ở thời điểm 3 tháng (trong đó sạch sỏi hoàn toàn 82,7%, mảnh sỏi < 4mm 8,0%). Các yếu tố có tương quan tỷ lệ nghịch với khả năng sạch sỏi bao gồm: số lượng sỏi nhiều viên (73,9% so với 86,5%, p = 0,020), góc bể thận - đài dưới hẹp (50,0% so với 87,7% ở góc trung bình, p < 0,001), kích thước sỏi lớn (p < 0,001) và mật độ sỏi cao (p < 0,001). Hồi quy đa biến xác định kích thước sỏi và mật độ sỏi (HU) là hai yếu tố tiên lượng độc lập làm tăng nguy cơ sót sỏi sau phẫu thuật (p < 0,001). Kết luận: Phương pháp nội soi tán sỏi bằng ống mềm an toàn và hiệu quả cao. Kích thước sỏi lớn và mật độ sỏi cao là các yếu tố chính làm giảm khả năng sạch sỏi hoàn toàn, đòi hỏi phải đánh giá cẩn trọng qua hình ảnh học trước mổ.2026-09-25T00:00:00+07:00Copyright (c) 2026 Tạp chí Y Dược học Cần Thơhttps://tapchi.ctump.edu.vn/index.php/ctump/article/view/4774KHẢO SÁT THỂ TRẠNG HƯ CHỨNG VÀ YẾU TỐ LIÊN QUAN Ở HỌC VIÊN SAU ĐẠI HỌC NGÀNH Y HỌC CỔ TRUYỀN2026-07-11T03:42:00+07:00Lê Gia Bảo2253080013@student.ctump.edu.vnLê Thị NgoanTrang Nhật MinhNguyễn Minh ĐươngGiả Đinh ĐăngĐoàn Duy LinhLâm Quang Vinhlqvinh@ctump.edu.vnĐặt vấn đề: Thể trạng Hư chứng là một dạng mất cân bằng thể chất khá phổ biến ở những nhóm đối tượng chịu áp lực công việc trí óc cao và có lối sống sinh hoạt không điều độ. Nhằm có cơ sở dữ liệu đánh giá trạng thái này trên nhóm đối tượng đặc thù, chúng tôi tiến hành khảo sát trên học viên sau đại học. Mục tiêu nghiên cứu: Khảo sát tỷ lệ thể trạng Hư chứng của học viên sau đại học và đánh giá mối liên quan của tỷ lệ này với thói quen sinh hoạt của học viên sau đại học. Đối tượng và phương pháp nghiên cứu: Nghiên cứu cắt ngang trên 144 học viên sau đại học ngành Y học cổ truyền tại Trường Đại học Y Dược Cần Thơ. Số liệu thu thập qua phiếu khảo sát tự điền. Kết quả: Tỷ lệ học viên có biểu hiện thể trạng Hư chứng là 47,2%, chủ yếu ở mức độ nhẹ (39,5%). Điểm số triệu chứng trung bình cao nhất nằm ở nhóm triệu chứng Toàn thân (15,8 ± 5,5 điểm) với biểu hiện mệt mỏi, hụt hơi, theo sau là nhóm triệu chứng Tỳ vị (14,9 ± 5,3 điểm) với các biểu hiện chướng bụng, ăn kém. Phân tích hồi quy logistic ghi nhận xu hướng xuất hiện thể trạng Hư chứng cao hơn ở nhóm có các thói quen sinh hoạt kém lành mạnh, bao gồm: ăn uống thất thường (OR = 1,3; 95% CI: 0,7 – 2,5), ít hoạt động thể lực (OR = 1,8; 95% CI: 0,9 - 3,4) và thức khuya sau 23 giờ (OR = 1,7; 95% CI: 0,9 - 3,4). Tuy nhiên, sự khác biệt này chưa đạt ý nghĩa thống kê (p > 0,05). Kết luận: Thể trạng Hư chứng theo CCMQ phản ánh tình trạng sức khỏe suy giảm đang hiện hữu ở học viên sau đại học. Kết quả bước đầu gợi ý xu hướng ảnh hưởng của lối sống đến chính khí cơ thể, việc can thiệp thông qua điều chỉnh lối sống lành mạnh là giải pháp dự phòng có ý nghĩa thực tiễn.2026-09-25T00:00:00+07:00Copyright (c) 2026 Tạp chí Y Dược học Cần Thơhttps://tapchi.ctump.edu.vn/index.php/ctump/article/view/5237NGHIÊN CỨU KIẾN THỨC, THÁI ĐỘ, THỰC HÀNH PHÒNG CHỐNG ĐUỐI NƯỚC VÀ MỘT SỐ YẾU TỐ LIÊN QUAN CỦA HỌC SINH TRUNG HỌC CƠ SỞ TẠI QUẬN BÌNH THỦY, CẦN THƠ NĂM 20252026-07-15T16:24:27+07:00Phạm Long Philongphy224355@gmail.comQuách Phương Thảo2253040070@student.ctump.edu.vnNguyễn Thái HưngNguyễn Hoài LinhTrần Huyền TrânNguyễn Văn ĐốiNguyễn Lê Ngọc Giàunlngiau@ctump.edu.vnĐặt vấn đề: Đuối nước là một trong những nguyên nhân tử vong hàng đầu ở trẻ em và thanh thiếu niên trên thế giới và Việt Nam. Theo báo cáo toàn cầu về phòng chống đuối nước của WHO năm 2024, ít nhất 3 triệu người đã thiệt mạng vì đuối nước trong một thập kỷ vừa qua, ước tính có hơn 300.000 người đã tử vong do đuối nước mỗi năm, 43% trong số đó là ở trẻ em dưới 14 tuổi. Mục tiêu nghiên cứu: Xác định tỷ lệ kiến thức, thái độ, thực hành đạt về phòng chống đuối nước và một số yếu tố liên quan của học sinh trung học cơ sở trên địa bàn quận Bình Thủy, thành phố Cần Thơ. Đối tượng và phương pháp nghiên cứu: Nghiên cứu mô tả cắt ngang thực hiện trên 280 học sinh từ khối 6 đến khối 9 đang theo học tại Trường Trung học cơ sở Trà An và Trường Trung học cơ sở Long Hòa, Quận Bình Thủy, Thành phố Cần Thơ. Kết quả: Nghiên cứu ghi nhận tỷ lệ học sinh đạt về thái độ (93,2%) và thực hành (62,5%) ở mức cao, nhưng kiến thức đạt thấp (35,7%). Một số yếu tố liên quan đến kiến thức và thực hành đạt của học sinh gồm khối lớp, học sinh biết bơi, trường có dạy bơi và công tác truyền thông phòng chống đuối nước tại địa bàn nghiên cứu (p<0,05). Kết luận: Thực trạng về thái độ và thực hành phòng chống đuối nước ở học sinh trung học cơ sở trên địa bàn quận Bình Thủy ở mức cao. Tuy nhiên, tỷ lệ kiến thức về phòng chống đuối nước ở đối tượng này còn tương đối thấp. Nhà trường nên phối hợp với địa phương tổ chức các chương trình sinh hoạt ngoại khóa nhằm nâng cao kiến thức về phòng chống đuối nước cho học sinh.2026-09-25T00:00:00+07:00Copyright (c) 2026 Tạp chí Y Dược học Cần Thơhttps://tapchi.ctump.edu.vn/index.php/ctump/article/view/5039THỰC TRẠNG LO ÂU VÀ MỘT SỐ YẾU TỐ LIÊN QUAN CỦA HỌC SINH TẠI CÁC TRƯỜNG TRUNG HỌC PHỔ THÔNG, THÀNH PHỐ CẦN THƠ NĂM 20252026-06-28T08:32:55+07:00Nguyễn Lê Ánh Hồng24870112201@student.ctump.edu.vnNgô Phương Thảonpthao@ctump.edu.vnLê Minh Hữulmhuu@ctump.edu.vnĐặt vấn đề: Hiện nay, tình trạng lo âu đang gia tăng đáng kể, đặc biệt ở đối tượng học sinh trung học phổ thông – lứa tuổi đứng trước những bước ngoặt quan trọng của cuộc đời (thi đại học, chọn nghề nghiệp). Mục tiêu nghiên cứu: Mô tả thực trạng lo âu và một số yếu tố liên quan ở học sinh Trung học phổ thông tại thành phố Cần Thơ năm 2025. Đối tượng và phương pháp nghiên cứu: Nghiên cứu mô tả cắt ngang có phân tích trên 2015 học sinh tại 9 trường Trung học Phổ thông tại thành phố Cần Thơ năm 2025. Dùng bộ câu hỏi khảo sát để xác định tỷ lệ lo âu và một số yếu tố liên quan đến học sinh. Kết quả: Tỷ lệ lo âu chung ở học sinh trung học phổ thông tại thành phố Cần Thơ năm 2025 là 40,5%. Các yếu tố liên quan về áp lực học tập, định hướng nghề nghiệp tương lai, kỳ vọng từ cha mẹ, gia đình không hòa thuận có mối liên quan đến tình trạng lo âu ở học sinh Trung học phổ thông. Kết luận: Học sinh trung học phổ thông tại Cần Thơ năm 2025 có tỷ lệ lo âu khá cao, điều này cho thấy tình trạng lo âu ở học sinh Trung học Phổ thông còn đáng quan tâm và có liên quan đến các yếu tố học tập và gia đình. Cần tăng cường các hoạt động tư vấn tâm lý học đường, giáo dục kỹ năng quản lý căng thẳng cho học sinh và nâng cao vai trò phối hợp của gia đình trong chăm sóc sức khỏe tâm thần.2026-09-25T00:00:00+07:00Copyright (c) 2026 Tạp chí Y Dược học Cần Thơhttps://tapchi.ctump.edu.vn/index.php/ctump/article/view/5112SO SÁNH KẾT QUẢ NỘI NHA RĂNG CỐI LỚN HÀM DƯỚI VIÊM QUANH CHÓP MẠN BẰNG THỦY TINH SINH HỌC BIOACTIVE GLASS VÀ AH262026-07-29T04:04:51+07:00Bùi Khánh Văn23350111854@student.ctump.edu.vnHuỳnh Văn DươngLâm Nhựt TânTrần Thị Kim NgọcĐặt vấn đề: Viêm quanh chóp mạn là bệnh lý thường gặp trong nội nha và hiện nay được điều trị hiệu quả bằng phương pháp nội nha không phẫu thuật. Cùng với sự phát triển của vật liệu nha khoa, thủy tinh sinh học Bioactive Glass được đánh giá có khả năng hỗ trợ lành thương và tương hợp sinh học tốt hơn so với nhiều vật liệu trám bít truyền thống. Ở Việt Nam, chưa có nghiên cứu sử dụng Bioactive Glass trong điều trị nội nha viêm quanh chóp mạn. Mục tiêu nghiên cứu: Mô tả đặc điểm lâm sàng, X quang và so sánh kết quả điều trị nội nha nhóm răng cối lớn hàm dưới viêm quanh chóp mạn trám bít bằng Bioactive Glass và AH26. Đối tượng nghiên cứu và phương pháp nghiên cứu: Nghiên cứu mô tả, can thiệp lâm sàng trên 2 nhóm trên 30 bệnh nhân có nhóm răng cối lớn hàm dưới viêm quanh chóp mạn được. Kết quả: Sau 3 tháng, tỷ lệ giảm điểm PAI của Bioactive Glass (97,1%) cao hơn so với AH26 (73,5%), có ý nghĩa thống kê. Sau 6 tháng, sự giảm điểm PAI của Bioactive Glass (100%) cao hơn so với AH26 (79,4%), có ý nghĩa thống kê. Kết luận: Điều trị viêm quanh chóp mạn tính răng cối lớn hàm dưới bằng vật liệu trám bít ống tủy Bioactive Glass mang lại hiệu quả lành thương rõ rệt dựa trên lâm sàng và X quang.2026-09-25T00:00:00+07:00Copyright (c) 2026 Tạp chí Y Dược học Cần Thơhttps://tapchi.ctump.edu.vn/index.php/ctump/article/view/5008NGHIÊN CỨU ĐẶC ĐIỂM LÂM SÀNG CỦA NGƯỜI BỆNH MỤN TRỨNG CÁ MỨC ĐỘ TRUNG BÌNH - NẶNG TẠI BỆNH VIỆN DA LIỄU THÀNH PHỐ CẦN THƠ NĂM 2025-20262026-08-03T02:08:50+07:00Bùi Văn Linh24210912437@student.ctump.edu.vnVõ Huỳnh Trangvhtrang@ctump.edu.vnĐặt vấn đề: Mụn trứng cá là một bệnh lý da liễu mạn tính phổ biến, ảnh hưởng nặng nề đến thẩm mỹ và sức khoẻ tinh thần của người bệnh. Mục tiêu nghiên cứu: Mô tả đặc điểm lâm sàng của người bệnh mụn trứng cá mức độ trung bình - nặng tại Bệnh viện Da liễu thành phố Cần Thơ năm 2025-2026. Đối tượng và phương pháp nghiên cứu: Nghiên cứu mô tả cắt ngang trên 124 người bệnh mụn trứng cá mức độ trung bình - nặng từ 08/2025 đến 02/2026. Kết quả: Độ tuổi trung bình của người bệnh là 22,85 ± 3,81 với nhóm tuổi từ 18 đến 25 chiếm tỷ lệ cao nhất (72,6%). Giới nữ chiếm tỷ lệ cao hơn giới nam, tỷ lệ nam/nữ là 1/1,5. Triệu chứng ngứa, châm chích gặp ở 37,1% và đau nhức gặp ở 24,2% người bệnh. Tất cả người bệnh đều có tổn thương mụn trứng cá ở trên mặt (100%), còn ngực và lưng cũng là những vị trí cũng thường gặp, tỷ lệ lần lượt là 37% và 43,5%. Các thương tổn mụn viêm như sẩn, mụn mủ và nốt, nang chiếm tỷ lệ rất cao tương ứng là 98,4%, 87,1% và 93,5%. Mụn trứng cá mức độ trung bình chiếm tỷ lệ cao hơn là 62,9%, mức độ nặng chiếm 37,1%. Điểm trung bình theo thang điểm mụn toàn cầu (Global Acne Grading System) là 27,21± 6,62. Trong số các yếu tố liên quan của mụn trứng cá mức độ trung bình - nặng, thức khuya, thiếu ngủ chiếm tỷ lệ cao nhất là 80,6%. Kết luận: Mụn trứng cá mức độ trung bình - nặng hay gặp ở người trẻ tuổi. Người bệnh có thể có cảm giác ngứa, châm chích và đau nhức. Mụn trứng cá tập trung chủ yếu ở vùng mặt dưới dạng thương tổn sẩn viêm, mụn mủ, nốt - nang ở mức độ trung bình. Tiền sử gia đình, ăn ngọt, tiêu thụ nhiều sữa, thức khuya, thiếu ngủ và thừa cân được ghi nhận có liên quan đến mụn trứng cá mức độ nặng.2026-09-25T00:00:00+07:00Copyright (c) 2026 Tạp chí Y Dược học Cần Thơhttps://tapchi.ctump.edu.vn/index.php/ctump/article/view/4369ĐẶC ĐIỂM LÂM SÀNG VÀ MỘT SỐ YẾU TỐ LIÊN QUAN ĐẾN MỤN TRỨNG CÁ VÙNG NGỰC LƯNG2026-08-08T07:34:53+07:00Nguyễn Thị Như HuỳnhNguyễn Thoại ViCao Nguyễn Anh ThưHuỳnh Diệu BảoVõ Diễm MyLạc Thị Kim Ngânltkngan@ctump.edu.vnĐặt vấn đề:Mụn trứng cá vùng ngực lưng và ở mặt được biết có cùng cơ chế bệnh sinh, dù khác nhau về đặc điểm thương tổn da. Đây là bệnh lý thường gặp ở người trưởng thành, chịu sự chi phối của nhiều yếu tố: tuổi tác, giới tính, di truyền và đặc biệt có thể để lại sẹo trên diện rộng, ảnh hưởng đến thẩm mỹ và chất lượng cuộc sống của người bệnh. Mục tiêu nghiên cứu:Nghiên cứu về đặc điểm lâm sàng và khảo sát một số yếu tố liên quan đến mụn trứng cá vùng ngực lưng. Đối tượng và phương pháp nghiên cứu: Nghiên cứu mô tả cắt ngang trên 55 bệnh nhân có mụn trứng cá vùng ngực lưng tại bệnh viện Da liễu Thành Phố Cần Thơ, từ 12/2024 đến 12/2025. Kết quả: Phần lớn bệnh nhân trong nghiên cứu là nam (54,5%), độ tuổi 18 – 25 chiếm tỷ lệ cao nhất (45,5%). Vị trí chiếm tỷ lệ cao nhất là lưng (65,5%). Triệu chứng thường gặp là ngứa (65,5%) và châm chích (47,3%). Nhân trứng cá (67,3%), sẩn (65,5%) phổ biến nhất. Mức độ nặng của mụn có liên quan đến giới tính và sử dụng mỹ phẩm có ý nghĩa thống kê. Kết luận: Đa số bệnh nhân là nam, độ tuổi 18-25. Vị trí phổ biến nhất là lưng. Triệu chứng thường gặp là ngứa và châm chích. Tổn thương da phần lớn là nhân trứng cá và sẩn. Ở bệnh nhân trứng cá ngực lưng mức độ trung bình giới tính nam nhiều gấp 4 lần nữ. Mụn trứng cá mức độ trung bình – nặng ghi nhận tỷ lệ sử dụng mỹ phẩm cao hơn mức độ gần như sạch và nhẹ.2026-09-25T00:00:00+07:00Copyright (c) 2026 Tạp chí Y Dược học Cần Thơhttps://tapchi.ctump.edu.vn/index.php/ctump/article/view/4396ĐẶC ĐIỂM LÂM SÀNG, MỨC ĐỘ LO ÂU VÀ ĐÁNH GIÁ KẾT QUẢ ĐIỀU TRỊ BỆNH ZONA PHỐI HỢP LASER HE-NE TẠI BỆNH VIỆN DA LIỄU THÀNH PHỐ CẦN THƠ NĂM 20252026-08-08T07:32:39+07:00Nguyễn Hoàng Khiêmnhkhiem@ctump.edu.vnHuỳnh Văn BáTrần Tín NghĩaTrang Hồng KhoaĐặt vấn đề: Bệnh do Herpes zoster đặc trưng bởi sự xuất hiện các tổn thương mụn nước dọc theo vùng da do thần kinh cảm giác chi phối kèm với triệu chứng đau nhức. Nhiều nghiên cứu cho thấy yếu tố tâm lý có thể đóng vai trò quan trọng trong diễn tiến và kết quả điều trị. Việc phối hợp laser He-Ne là phương pháp điều trị tại chỗ được kết hợp với phác đồ điều trị, đẩy nhanh quá trình lành thương cho bệnh nhân. Mục tiêu nghiên cứu: Mô tả đặc điểm lâm sàng, mức độ lo âu, đánh giá kết quả điều trị của bệnh nhân điều trị phối hợp bệnh zona bằng laser He-Ne. Đối tượng và phương pháp nghiên cứu: mô tả cắt ngang tại Bệnh viện Da liễu thành phố Cần Thơ gồm 51 bệnh nhân zona từ tháng 5/2025 đến tháng 10/2025. Kết quả: Nhóm tuổi ≥ 60 chiếm 56,86%. Tỷ lệ bệnh nhân zona nữ (52,94%), cao hơn nam giới (47,06%). Sang thương cơ bản phổ biến nhất là mụn nước, bóng nước (96,08%), hồng ban (90,2%). Tỷ lệ lo âu ở nữ cao hơn nam giới ở mọi mức độ. Lo âu nhẹ phổ biến nhất ở cả hai giới (29,41% ở nữ; 23,53% ở nam). Phần lớn bệnh nhân có đáp ứng điều trị ở mức độ tốt (56,86%), không còn tình trạng lo âu sau điều trị (56,86%). Tỷ lệ lo âu nhẹ cũng giảm xuống 37,25% và chỉ 5,89% bệnh nhân còn tình trạng lo âu vừa. Kết luận: Nhóm ≥ 60 tuổi chiếm ưu thế. Tỷ lệ lo âu ở bệnh nhân zona khá cao. Phương pháp laser He-Ne giúp giảm đau, rút ngắn thời gian lành thương, cải thiện tâm lý và nâng cao hiệu quả điều trị tổng thể cho bệnh nhân zona.2026-09-25T00:00:00+07:00Copyright (c) 2026 Tạp chí Y Dược học Cần Thơhttps://tapchi.ctump.edu.vn/index.php/ctump/article/view/5056XÂY DỰNG MÔ HÌNH GÂY SUY GIẢM TRÍ NHỚ BẰNG LIPOPOLYSACCHARIDE (LPS) TRÊN CHUỘT NHẮT TRẮNG2026-08-08T16:14:47+07:00Phạm Thị Kim Ngân24820512476@student.ctump.edu.vnPhan Thị Thu HườngCao Yến LinhPhạm Thanh ToànLê Hoàng Anh ThưLê Trần Bảo NgọcDương Xuân Chữdxchu@ctump.edu.vnĐặt vấn đề: Mô hình Lipopolysaccharide (LPS) là mô hình thực nghiệm gây suy giảm trí nhớ phổ biến trên động vật với nhiều ưu điểm như tính mô phỏng cao, dễ thiết lập, phản ứng rõ ràng và phù hợp cho nghiên cứu cơ chế. Tuy nhiên, hiện tại trong nước chưa có nhiều nghiên cứu về mô hình gây suy giảm trí nhớ bằng LPS. Mục tiêu nghiên cứu: Xây dựng mô hình gây suy giảm trí nhớ bằng LPS trên chuột nhắt trắng. Đối tượng và phương pháp nghiên cứu: Gây suy giảm trí nhớ trên chuột Swiss Albino bằng cách tiêm phúc mô LPS với ba mức liều là 3mg/kg, 5mg/kg và 7mg/kg thể trọng chuột và đánh giá kết quả dựa vào các thí nghiệm đánh giá hành vi về trí nhớ và tỷ lệ chuột chết. Kết quả: LPS liều 5mg/kg và 7mg/kg gây suy giảm trí nhớ tương đương nhau và rõ rệt hơn so với liều 3mg/kg. Kết luận: Đã xây dựng được mô hình gây suy giảm trí nhớ bằng LPS với liều tối ưu là 5mg/kg.2026-09-25T00:00:00+07:00Copyright (c) 2026 Tạp chí Y Dược học Cần Thơhttps://tapchi.ctump.edu.vn/index.php/ctump/article/view/4795ĐẶC ĐIỂM LÂM SÀNG VÀ TỶ LỆ XUẤT HIỆN MỘT SỐ YẾU TỐ NGHI NGỜ LIÊN QUAN Ở BỆNH NHÂN CÓ TỔN THƯƠNG CỔ RĂNG KHÔNG DO SÂU TẠI RĂNG CỐI NHỎ TẠI BỆNH VIỆN BÌNH CHÁNH2026-05-12T03:06:43+07:00Lê Thị Ái VânLê Nguyên Lâmlenguyenlam@ctump.edu.vnTrần Hà Phương ThảoĐặt vấn đề: Việc nhận diện sớm đặc điểm lâm sàng, phân loại mức độ tổn thương và các yếu tố nghi ngờ liên quan tổn thương cổ răng không do sâu tại răng cối nhỏ có ý nghĩa quan trọng trong định hướng dự phòng, điều trị và theo dõi lâu dài. Mục tiêu nghiên cứu: Khảo sát đặc điểm lâm sàng và tỷ lệ một số yếu tố nghi ngờ liên quan tổn thương cổ răng không do sâu tại răng cối nhỏ. Đối tượng và phương pháp nghiên cứu: Nghiên cứu mô tả cắt ngang thực hiện trên 50 bệnh nhân tổn thương cổ răng không do sâu tại răng cối nhỏ tại Bệnh viện Bình Chánh từ 7/2025 đến 3/2026. Kết quả: Đa số bệnh nhân ≥ 40 tuổi (66,0%), nam giới chiếm 54,0%. Lý do vào viện ở phần lớn bệnh nhân là ê buốt do kích thích chiếm 86,0%. Về vị trí, hàm dưới chiếm 58,0%, tỷ lệ bên phải trái tương đương nhau, hầu hết ở mặt ngoài (96,0%). Đa phần bệnh nhân có mức độ sang thương sâu từ 1-2 mm (74,0%). Đa số bệnh nhân có tổn thương hình chêm (64,0%) với vị trí tổn thương thường gặp nhất là ngang bờ viền chiếm 60,0%. Bên cạnh đó, không ghi nhận bệnh nhân lung lay răng. Về cách thức chải răng, phần lớn bệnh nhân chải răng từ 1 đến 2 lần/ngày (58,0%), loại bàn chải mềm (66,0%) và chải dọc (54,0%). Về yếu tố được khảo sát nghi ngờ liên quan, ăn chua, uống nước có gas (34,0%) và ợ chua/trào ngược dạ dày (32,0%) là thường gặp nhất. Kết luận: Tổn thương cổ răng không do sâu tại răng cối nhỏ thường gặp ở người ≥ 40 tuổi, biểu hiện ê buốt, chủ yếu ở mặt ngoài, dạng hình chêm và có độ sâu 1-2 mm. Các yếu tố nghi ngờ liên quan thường gặp gồm thói quen ăn chua, uống nước có gas, trào ngược dạ dày và đặc điểm chải răng.2026-09-25T00:00:00+07:00Copyright (c) 2026 Tạp chí Y Dược học Cần Thơhttps://tapchi.ctump.edu.vn/index.php/ctump/article/view/4451NGHIÊN CỨU TỶ LỆ VÀ MỘT SỐ YẾU TỐ LIÊN QUAN ĐẾN THIẾU MÁU TRÊN NGƯỜI BỆNH ĐÁI THÁO ĐƯỜNG TYPE 2 TẠI BỆNH VIỆN TRƯỜNG ĐẠI HỌC Y DƯỢC CẦN THƠ NĂM 2024-20252026-08-03T07:32:30+07:00Lâm Khánh Duy2253070016@student.ctump.edu.vnNguyễn Văn Hoàng KhaDiệp Thành PhongNguyễn Minh KhoaTrần Thị Thu ThảoLê Công TrứĐặt vấn đề: Đái tháo đường type 2 là bệnh mạn tính phổ biến với tỷ lệ mắc gia tăng nhanh chóng. Thiếu máu là biến chứng thường gặp ở nhóm người bệnh này nhưng thường bị bỏ sót, ảnh hưởng trực tiếp đến chất lượng cuộc sống và tiên lượng bệnh. Mục tiêu nghiên cứu: Xác định tỷ lệ và đặc điểm thiếu máu ở người bệnh đái tháo đường type 2 tại Bệnh viện Trường Đại học Y Dược Cần Thơ năm 2024-2025; Tìm hiểu một số yếu tố liên quan đến thiếu máu trên người bệnh đái tháo đường type 2 tại Bệnh viện Trường Đại học Y Dược Cần Thơ năm 2024-2025. Đối tượng và phương pháp nghiên cứu: Nghiên cứu mô tả cắt ngang trên 191 người bệnh đái tháo đường type 2. Dữ liệu nhân khẩu học và cận lâm sàng được thu thập từ hồ sơ bệnh án. Thiếu máu được chẩn đoán khi Hb < 13 g/dL (nam) và < 12 g/dL (nữ). Số liệu được xử lý bằng phần mềm SPSS với kiểm định Chi-bình phương và Mann-Whitney. Kết quả: Tỷ lệ thiếu máu chung là 27,7% (53/191). Đa số là thiếu máu mức độ nhẹ (75,5%), hồng cầu bình thường và đẳng sắc. Thiếu máu liên quan với giới tính (p=0,006) và giai đoạn bệnh thận mạn (p=0,001) trong phân tích đơn biến. Phân tích đa biến ghi nhận giới tính nam là yếu tố liên quan độc lập với thiếu máu (p<0,001). Người bệnh suy giảm chức năng thận (giai đoạn 3a-5) có nguy cơ thiếu máu cao gấp 2,27 lần so với giai đoạn 1-2. Nồng độ men gan ở nhóm thiếu máu thấp hơn có ý nghĩa so với nhóm không thiếu máu. Không tìm thấy mối liên quan với nhóm tuổi và mức độ kiểm soát đường huyết. Kết luận: Tỷ lệ thiếu máu ở người bệnh đái tháo đường type 2 khá cao. Suy giảm chức năng thận và giới tính nam là những yếu tố liên quan quan trọng cần được chú ý trong thực hành lâm sàng.2026-09-25T00:00:00+07:00Copyright (c) 2026 Tạp chí Y Dược học Cần Thơhttps://tapchi.ctump.edu.vn/index.php/ctump/article/view/4864ĐÁNH GIÁ GIÁ TRỊ TIÊN ĐOÁN CỦA THANG ĐIỂM CHỈ SỐ MỨC ĐỘ NẶNG HÔ HẤP TRẺ EM (RISC) TRONG TIÊN ĐOÁN MỨC ĐỘ NẶNG CỦA VIÊM PHỔI Ở TRẺ EM2026-08-03T08:09:40+07:00Lê Mẫn Đạt2053010255@student.ctump.edu.vnNguyễn Phước Sangnpsang@ctump.edu.vnPhan Việt Hưngpvh@ctump.edu.vnPhạm Ngọc Mẫn2053010275@student.ctump.edu.vnHuỳnh Nguyễn Nhật Phi2053010855@student.ctump.edu.vnNguyễn Thúy An2053010251@student.ctump.edu.vnNguyễn Phi Khánh2053010270@student.ctump.edu.vnĐặt vấn đề: Viêm phổi là nguyên nhân gây tử vong hàng đầu ở trẻ dưới 5 tuổi. Tuy nhiên, các thang điểm đánh giá độ nặng hiện nay chủ yếu dùng cho người lớn. Thang điểm Chỉ số mức độ nặng hô hấp trẻ em (RISC) là công cụ chuyên biệt nhưng chưa có nhiều dữ liệu tại Việt Nam. Nghiên cứu này nhằm đánh giá giá trị tiên đoán mức độ nặng của thang điểm RISC ở bệnh nhi viêm phổi từ 2 tháng đến 5 tuổi. Mục tiêu nghiên cứu: Đánh giá giá trị tiên đoán của thang điểm RISC trong việc xác định mức độ nghiêm trọng của viêm phổi cộng đồng ở trẻ em từ 2 tháng đến 5 tuổi tại một bệnh viện chuyên khoa nhi tuyến cuối ở khu vực Đồng bằng sông Cửu Long. Đối tượng và phương pháp nghiên cứu: Mô tả cắt ngang có phân tích trên 120 trẻ có chẩn đoán là viêm phổi, viêm phổi nặng và được điều trị tại Bệnh viện Nhi Đồng Cần Thơ từ tháng 11 năm 2024 đến tháng 11 năm 2025. Kết quả: Trẻ nam chiếm 55,8%; nhóm 12-60 tháng chiếm 56,7%. Tỷ lệ viêm phổi nặng là 11%. Điểm RISC tăng 1 điểm làm tăng nguy cơ diễn tiến viêm phổi nặng gần 2 lần (OR = 1,96; p = 0,003). RISC có khả năng tiên đoán viêm phổi nặng với AUC = 0,746; tại điểm cắt 1 điểm, độ nhạy là 84,6% và độ đặc hiệu 64,5%. Kết luận: Thang điểm RISC có giá trị tốt trong tiên đoán mức độ nặng của viêm phổi ở trẻ em.2026-09-25T00:00:00+07:00Copyright (c) 2026 Tạp chí Y Dược học Cần Thơhttps://tapchi.ctump.edu.vn/index.php/ctump/article/view/4983TỶ LỆ GIẢM NỒNG ĐỘ BICARBONATE MÁU VÀ MỘT SỐ YẾU TỐ LIÊN QUAN Ở BỆNH NHÂN BỆNH THẬN MẠN GIAI ĐOẠN 4, 52026-08-17T07:08:29+07:00Lê Đông Khánhkhanhpta123@gmail.comNguyễn Như NghĩaTrần Thái Thanh TâmĐặt vấn đề: Giảm nồng độ bicarbonate máu là tình trạng thường gặp ở bệnh nhân bệnh thận mạn giai đoạn cuối, thúc đẩy tiến triển bệnh và tăng các nguy cơ biến chứng khác. Xác định tỷ lệ giảm nồng độ bicarbonate và một số yếu tố liên quan giúp các nhà lâm sàng đưa ra chiến lược can thiệp kịp thời. Mục tiêu nghiên cứu: Xác định tỷ lệ giảm nồng độ bicarbonate máu và một số yếu tố liên quan ở bệnh nhân bệnh thận mạn giai đoạn 4, 5. Đối tượng và phương pháp nghiên cứu: Nghiên cứu mô tả cắt ngang có phân tích trên 53 bệnh nhân bệnh thận mạn giai đoạn 4, 5 đang điều trị ngoại trú tại Bệnh viện Đa khoa Trung ương Cần Thơ từ tháng 10 năm 2025 đến tháng 5 năm 2026. Tình trạng giảm bicarbonate máu được xác định khi nồng độ HCO3-<22 mmol/L. Kết quả: Tỷ lệ bệnh nhân có giảm nồng độ bicarbonate máu chiếm 54,7%. Qua phân tích hồi quy đa biến, các yếu tố làm tăng nguy cơ giảm nồng độ bicarbonate một cách độc lập bao gồm: bệnh thận giai đoạn 5 (OR=3,167; p=0,042), ure (OR=1,076; p=0,029), creatinine (OR=1,003; p 0,012), clo máu (OR=1,189; p=0,048). Ngược lại, sự gia tăng nồng độ hemoglobin là yếu tố độc lập giúp làm giảm nguy cơ này (OR=0,636; p=0,009). Kết luận: Tỷ lệ giảm nồng độ bicarbonate ở bệnh nhân bệnh thận mạn giai đoạn 4, 5 là 54,7%. Bệnh thận mạn giai đoạn 5, sự gia tăng ure, creatinine, clo máu và sự sụt giảm hemoglobin là các yếu tố liên quan đến tình trạng giảm nồng độ bicarbonate.2026-09-25T00:00:00+07:00Copyright (c) 2026 Tạp chí Y Dược học Cần Thơhttps://tapchi.ctump.edu.vn/index.php/ctump/article/view/4822THỰC TRẠNG CHẤT LƯỢNG GIẤC NGỦ VÀ MỘT SỐ YẾU TỐ LIÊN QUAN Ở NGƯỜI CAO TUỔI TẠI Xà MỸ KHÁNH, HUYỆN PHONG ĐIỀN, THÀNH PHỐ CẦN THƠ NĂM 20252026-08-25T10:05:02+07:00Nguyễn Thị Hồng Tuyếnnthtuyen@ctump.edu.vnPhạm Trọng Nghĩa2053040046@student.ctump.edu.vnTrần Nhật Duy2053040108@student.ctump.edu.vnNguyễn Thị Kim Thảo2053040078@student.ctump.edu.vnNguyễn Hoàng Phương Thy2053040084@student.ctump.edu.vnLý Huỳnh Thiện Nhân2053040051@student.ctump.edu.vnNguyễn Thị Kiều Lanntklan@ctump.edu.vnNgô Lam Phương2053040063@student.ctump.edu.vnLữ Thiên Bảo2353040070@student.ctump.edu.vnĐặt vấn đề: Giấc ngủ đóng vai trò quan trọng trong việc phục hồi năng lượng, củng cố hệ miễn dịch, sửa chữa các tổn thương tế bào và điều hòa hormone. Người cao tuổi thường gặp các vấn đề về chất lượng giấc ngủ kém như mất ngủ, khó ngủ, ngủ không sâu hoặc hay thức giấc vào ban đêm. Mục tiêu nghiên cứu: Mô tả thực trạng chất lượng giấc ngủ và một số yếu tố liên quan đến chất lượng giấc ngủ của người cao tuổi tại xã Mỹ Khánh, huyện Phong Điền, thành phố Cần Thơ năm 2025. Đối tượng và phương pháp nghiên cứu: Sử dụng phương pháp nghiên cứu cắt ngang được thực hiện trên 197 người cao tuổi từ đủ 60 tuổi trở lên tại xã Mỹ Khánh, huyện Phong Điền, thành phố Cần Thơ năm 2025. Đánh giá chất lượng giấc ngủ thông qua thang đo PSQI (tốt: ≤ 5 điểm, kém: > 5 điểm). Kết quả: Tỷ lệ người cao tuổi có chất lượng giấc ngủ kém là 53,81%. Có mối liên quan giữa chất lượng giấc ngủ kém với các yếu tố gồm nguồn thu nhập từ bản thân, dùng thiết bị điện tử, dùng chất kích thích, dùng thuốc giảm đau và số lần tiểu đêm. Kết luận: Tỷ lệ người cao tuổi có chất lượng giấc ngủ kém khá cao. Vì vậy cần có các biện pháp can thiệp phù hợp nhằm cải thiện giấc ngủ và nâng cao sức khỏe người cao tuổi.2026-09-25T00:00:00+07:00Copyright (c) 2026 Tạp chí Y Dược học Cần Thơhttps://tapchi.ctump.edu.vn/index.php/ctump/article/view/5099ĐẶC ĐIỂM LÂM SÀNG, CẬN LÂM SÀNG, YẾU TỐ LIÊN QUAN VÀ KẾT QUẢ ĐIỀU TRỊ THAI NGOÀI TỬ CUNG CÓ LƯỢNG MÁU TRONG Ổ BỤNG ≥ 300mL TẠI CẦN THƠ TỪ NĂM 2024 ĐẾN THÁNG 03/20262026-08-19T03:10:18+07:00Ngũ Quốc VĩPhú Thị Hồng Thái23310511864@student.ctump.edu.vnĐặt vấn đề: Thai ngoài tử cung là cấp cứu sản khoa hàng đầu, có thể gây xuất huyết ổ bụng và sốc mất máu nếu không được xử lý kịp thời. Việc mô tả nhóm người bệnh có lượng máu trong ổ bụng đáng kể khi phẫu thuật giúp làm rõ biểu hiện lâm sàng và kết quả điều trị trong thực hành. Mục tiêu nghiên cứu: Mô tả đặc điểm lâm sàng, cận lâm sàng, kết quả điều trị và phân tích các đặc điểm liên quan đến lượng máu trong ổ bụng ≥ 300mL ở người bệnh thai ngoài tử cung được phẫu thuật tại Cần Thơ (2024-03/2026). Đối tượng và phương pháp nghiên cứu: Nghiên cứu mô tả cắt ngang hồi cứu trên 151 trường hợp thai ngoài tử cung điều trị ngoại khoa; Nhóm mất máu nhiều được xác định theo tiêu chí vận hành của nghiên cứu là lượng máu trong ổ bụng ghi nhận khi phẫu thuật ≥300 mL. Kết quả: Trong 151 trường hợp được phẫu thuật, 64 trường hợp (42,38%) có lượng máu trong ổ bụng ≥ 300 mL. Ở nhóm này, đau bụng chiếm 95,31%, trễ kinh 85,94%, ra máu âm đạo 67,19% và dịch ổ bụng vừa/nhiều trên siêu âm 71,88%. Phần lớn bệnh nhân mất từ 5001.000 mL máu (57,81%), 46,88% được truyền máu, 81,25% được phẫu thuật nội soi. Phân tích đa biến cho thấy dịch ổ bụng vừa/nhiều trên siêu âm (aOR=10,39; KTC 95%:4,15-25,98; p<0,001) và túi cùng chạm đau (aOR=3,41; KTC95%:1,28-9,11; p=0,014) có mối liên quan với lượng máu trong ổ bụng ≥ 300 mL. Kết luận: Trong nhóm thai ngoài tử cung được phẫu thuật, tỷ lệ máu mất ≥300 mL chiếm 42,38%. Dịch ổ bụng vừa/nhiều và túi cùng chạm đau là các biểu hiện đồng hiện với kết cục này; kết quả không được diễn giải như yếu tố nguy cơ, công cụ dự báo hoặc bằng chứng về việc người bệnh đến viện muộn.2026-09-25T00:00:00+07:00Copyright (c) 2026 Tạp chí Y Dược học Cần Thơhttps://tapchi.ctump.edu.vn/index.php/ctump/article/view/4737ĐẶC ĐIỂM CHỨC NĂNG TRÍ NHỚ CỦA BỆNH NHÂN TÂM THẦN PHÂN LIỆT ĐIỀU TRỊ NỘI TRÚ TẠI BỆNH VIỆN SỨC KHỎE TÂM THẦN HẢI PHÒNG NĂM 20242026-08-26T03:39:35+07:00Nguyễn Văn LâmVũ Thị Ngânbsngan.med@gmail.comNguyễn Phương Tiến DươngĐặt vấn đề:Bất thường chức năng trí nhớ là một trong những thiếu hụt nhận thức thường gặp ở bệnh nhân tâm thần phân liệt, có thể ảnh hưởng đến chăm sóc, giáo dục sức khoẻ và phục hồi chức năng cho bệnh nhân. Mục tiêu nghiên cứu: Nhằm mô tả đặc điểm chức năng trí nhớ ở bệnh nhân tâm thần phân liệt điều trị nội trú tại Bệnh viện Tâm thần Hải Phòng năm 2024. Đối tượng và phương pháp nghiên cứu: Nghiên cứu được thiết kế theo phương pháp mô tả cắt ngang, tiến hành trên 95 bệnh nhân tâm thần phân liệt, 20 – 64 tuổi, đang điều trị nội trú tại Bệnh viện Tâm thần Hải Phòng năm 2024. Chức năng trí nhớ được đánh giá bằng thang trí nhớ Wechsler; kết quả được mô tả theo chỉ số trí nhớ MQ và các lĩnh vực trí nhớ lâm sàng; xử lý số liệu bằng phần mềm SPSS 20.0. Kết quả:Tuổi trung bình của bệnh nhân là 45,3 ± 11,2 tuổi; nam giới chiếm 52,6%. Điểm MQ trung bình là 85,2 ± 14,1; có 69/95 bệnh nhân (72,6%) có MQ <90, tức thấp hơn phạm vi trung bình theo phân loại sử dụng trong nghiên cứu. Trong nhóm MQ <90, biểu hiện thường gặp nhất là bất thường trí nhớ ngắn hạn (88,4%), tiếp theo là trí nhớ thị giác - không gian (79,7%), trí nhớ dài hạn (75,4%) và trí nhớ tức thì (50,7%). Kết luận: Bệnh nhân tâm thần phân liệt điều trị nội trú trong mẫu nghiên cứu có điểm chức năng trí nhớ chung thấp, trong đó bất thường trí nhớ ngắn hạn là biểu hiện nổi bật. Kết quả gợi ý cần quan tâm đánh giá trí nhớ trong chăm sóc và phục hồi chức năng tâm thần, đồng thời cần nghiên cứu tiếp theo có nhóm chứng và kiểm soát triệu chứng, thuốc điều trị để xác định rõ hơn ý nghĩa lâm sàng của các phát hiện.2026-09-25T00:00:00+07:00Copyright (c) 2026 Tạp chí Y Dược học Cần Thơ